Maliye eksik beyanları takibe aldı! Gelir vergisinde son 3 gün

Hazine ve Maliye Bakanlığından edindiği malumatlere göre, 2025 yılında elde edilen gelirlere yönelik senelik hasılat vergisi beyannamelerinin verilmesi için tanınan süresi 31 Mart'ta dolacak.

Beyan için oğullar üçüncüsü hergün dehemmiyete girilirken mükelleflerin, hepsi hasılat unsurlarını eksiksiz, doğrusu ve vaktinde bildirmesi lüzumiyor. Bu içerikda, bilhassa gayrimenkul başkent iradı (kira gelirleri), beyan lüzumen ücretli gelirleri, menkul başkent iratları (faiz, temettü gibi) ile kıymet artış kazançları elde eden mükelleflerin, kanuni süresi içindeki beyannamelerini vermesi ehemmiyet taşıyor.

GİB'in geliştirdiği yapay zeka yardımli sistemler ile hepsi mükellefler artık içeriklı ve kesintisiz biçimde izleniyor. Bankalar, maliye kuruluşları ile umumi ve hususi sektörden temin edilen veriler tekbaşına merkezde toplanıyor. Bu veriler idarenin beyan ve duyuru sistemleriyle entegre ediliyor. Bu sayede mükelleflerin beyanları ile fiili ekonomik faaliyetleri karşılaştırılıyor, para akışları, tahsilat aşamaleri ve yöntem hacimleri üzerinden yapılan analizlerle uyumsuzluklar belirleme ediliyor. Böylece, beyan dışı bırakılan kazançların ortaya çıkarılması basitlaşıyor.

ZARAR BEYAN EDENLER VE DÜŞÜK MATRAHLI BEYANNAME VERENLER YAKIN İZLEMEDE

Sistem, hasılat ile beyan edilen gelir arasındaki uyumsuzlukları, olağan dışı ciro dalgalanmalarını ve sektörel gerçekliklerle örtüşmeyen mali davranışları inceleyerek kaydadeğer sapmaları belirliyor.

Bu çerçevede, devamlı zarar beyan eden işletmeler, matrahsız ya da alçak matrahlı beyannameler sunan mükellefler, saha ortalamalarından belirgin biçimde ayrışanlar ile banka ve POS verileriyle beyanları arasında uyumsuzluk bulunanlar, öncelikli ele alınıyor.

Yapılan sektörel çözümleme ve karşılaştırmalar sonucunda, uzunluğu süresi zarar eden ya da alçak kar yağışı bildiren işletmelerin, ticari tek neticetan ziyade detaylı incelenmesi lüzumen ehemmiyetli tek riskler göstergesi olduğu kıymetlendiriliyor.

GAYRİMENKUL PİYASASI MERCEK ALTINDA

Ayrıca, Mekansal Veri Analizi (MEVA) Projesi'yle gayrimenkul sektörüne yönelik alım-satım prosedürleri detaylı incelenerek içeriklı bedel analizleri gerçekleştiriliyor.

Taşınmazların başlıkmu, imar durumu, metrekare birimi kıymetleri, mahalli arz-talep dengesi, ulaşım olanakları ve sosyoekonomik göstergeler birlikteki kıymetlendiriliyor.

Uydu görüntüleri, tapu kayıtları ve coğrafi malumat sistemleri verileri entegre edilerek, piyasa kıymetinden sapmalar belirleme ediliyor. Böylece, satışı bedeli ile beyan edilen kıymetler karşılaştırılıyor, benzer nitelikteki taşınmazlara ilişkin emsal analizleriyle bedel tutarlılığı sorgulanıyor ve anomali gösteren prosedürler riskli olarak belirleniyor.

KİRA GELİRLERİ ANALİZ EDİLİYOR

Gelir İdaresi, kira gelirlerine ilişkin da saha çalışmalarıyla yardımlenen denetimler yürütüyor. Kiracı ve yuva sahipleriyle gerçekleştirilen direkt görüşmelerden elde edilen bulgular, elektrik, suyu ve tabii gaz abonelik verileri, kullanımı sürekliliği, harcama yoğunluğu ve abonelik sahipliği gibi göstergelerle birlikteki çapraz kontrole tabi tutuluyor. Bu içerikda, taşınmazların fiili kullanımı durumu yüksek doğrulukla belirleme edilerek, dehemmiyetsel harcama verileri üzerinden kira ilişkisinin varlığı ve sürekliliği çözümleme ediliyor.

Bu verilerle, beyan edilen kira gelirleri ile fiili kullanımı ve piyasa koşullarına dayalı kira kıymetleri karşılaştırmalı kıymetlendiriliyor.

Düşük beyan, daima beyan etmeme ya da muvazaalı (danışıklı) kullanımı gibi riskli durumlar ortaya çıkarılıyor.

TEMETTÜ VE KAR PAYI GELİRLERİNDE BEYAN UYUMU YAKINDAN İZLENİYOR

Öte yandan, menkul başkent iradı gelirlerine yönelik denetimler da genişletildi.

Merkezi Kayıt Kuruluşundan (MKK) temin edilen veriler, hisse senedi prosedürleri, temettü ve kar yağışı payı dağıtımları, portföy büyüklükleri ve yöntem hacimleri üzerinden analizler yapılarak, mükellef bazında hasılat akışları detaylı biçimde izleniyor. Bu veriler, beyan edilen gelirlerle karşılaştırılarak, uyumsuzluklar eksik beyanlar ve riskli prosedürler belirleme ediliyor.

Özellikle yüksek hasılat grubunda mekan saha mükellefler bakımından yoğunlaştırılan bu çalışmalar içerikında, gelirlerin sürekliliği, dağıtım dehemmiyetleri ve yatırım davranışları da dikkate alınarak, içeriklı riskler profilleri oluşturuluyor.

"VERGİYE GÖNÜLLÜ UYUMUN ARTIRILMASI TEMEL ÖNCELİK"

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, eksik yapılan ya da daima yapılmayan beyanlar dolayı mükelleflerin ilerleyen aşamate cezalı tarhiyat, vergiler ziyaı cezası ve erteleme faizi gibi mali yaptırımlarla karşılaşabileceğine dikkati çekerek, "Gelişmiş çözümleme ve mukayese sistemleri sayesinde beyanlar ile hasılat arasındaki uyumsuzluklar çabuk ve tesirn biçimde belirleme edilebiliyor. Mükelleflerimizin, hiç tek cezai prosedürle karşılaşmamak için oğullar gün yoğunluğunu beklemeden beyannamelerini gözden geçirmesi ve eksikliklerini tamamlaması ehemmiyet taşıyor." dedi.

Vergiye gönüllüler uyumun artırılmasının, hem umumi maliyesinin sürdürülebilirliği, hem da vergiler adaletinin sağlanması açısından ilköğretim öncelikli olduğunu belirten Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin hükümlılıkla sürdürüleceğini vurguladı.

Şimşek, dijitalleşme ve yapay zeka yardımli denetim altyapısı sayesinde, daha şeffaf, dürüst ve tesirn tek vergiler sisteminin kuvvetlendirilmesinin hedeflendiğini kaydetti.