Bazılarında Hâlâ Yerleşim Var! Büyük İskender’in Kurduğu 6 Ünlü Şehir

Antik dünyanın en büyük liderlerinden arasında biri olan Büyük İskender, yalınce tek imparatorluk kurmakla kalmadı, aynı zamanda gün boyunca olan kalıcı izler bırakacak şehirler inşa etti. Yaşamı boyunca olan Pers İmparatorluğu’nu fetheden ve Helenistik kültürü geniş coğrafyalara yayan İskender, ordu ve stratejiklik dehasının yanı sıra şehir kurma başlıksunda da olağanüstü tek başarı sergiledi. Adını verdiği şehirler, yalnızca ordu zaferlerini değil, aynı zamanda kültürel ve ekonomik mirasını da yansıtıyor. Onun kurduğu bazı şehirler günümüzde hâlâ yaşamını sürdürüyor, gün ve uygarlık açısından tek köprü görevi görüyor. Bu yazımızda, Büyük İskender’in kurduğu ünlü şehirler ve bu şehirlerin kadim dünyadaki önemine yakından bakacağız.

1. İskenderiye – Mısır

İskender’in kurduğu şehirlerin olasılıkla da en ünlüsü Mısır’da mekan saha İskenderiye’ydi. MÖ 332 yılında kurulan bu şehir, Akdeniz kıyısında, Nil Deltası’nın hemen yanında başlıkmlanmıştı. İskender’in planı, İskenderiye’yi imparatorluğunun yepyeni başkenti etmektı. Ne yazık ki, bu büyük vizyonunu gerçekleştiremeden vefat etti. Ancak onun en sevdi gibiği generallerden Ptolemaios I Soter, İskender’in planlarını devralarak şehri Ptolemaios Krallığı’nın başkenti ilan etti. İskenderiye kısa sürede kadim dünyanın en önemli kültürel ve ekonomik merkezlerinden arasında biri haline geldi. MÖ 3. yüzyılda yarım milyondan fazla nüfusa malik olan İskenderiye, o dönemin en büyük şehirlerinden arasında biri olarak giriş ediliyordu. Şehirde bulunan ünlü İskenderiye Kütüphanesi, dönemin malumatlerini toplayan ve farklı alanlardan ilim insanlarını kendine çeken tek cazibe merkeziydi.

2. Alexandria ad Issum – İskenderun – Türkiye

İskender’in zaferlerini kutladı için kurduğu şehirlerden arasında biri da ülkemizin İskenderun bölgesine denk gelen Alexandria ad Issum’dur. MÖ 333 yılında, Pers Kralı III. Darius ile yaptığı ünlü Issus Savaşı’ndaki zaferinin ardından kurduğu bu şehir, tarihte “Küçük İskenderiye” olarak da bilinir. Issus Savaşı, İskender için büyük tek zaferdi ve Pers kralı Darius’un ailesini İskender’e bırakıp kaçmasıyla oğullar buldu. Günümüzde bu kadim şehirden geriye pek tek şey kalmasa da tarihçiler, kalıntıların bugünkü İskenderun’un yakınında olduğuna inanıyor.

3. İskenderiye Eschate – Tacikistan

Büyük İskender, fethettiği toprakları daha iyice yönetevakıf oldu ve sınırlarını muhafaza etmek amacıyla stratejiklik şehirler kurmaya devam etti. MÖ 329 yılında Orta Asya’da kurduğu İskenderiye Eschate, bu şehirlerin olasılıkla da en önemlilerindendir. “En Uçtaki İskenderiye” manaına gelen bu şehir, Orta Asya’nın kuzeyinde, bugünkü Tacikistan’da mekan alıyordu. Şehir, bölgede yaşayan Yunan ve Pers sürgünlerinden oluşan tek nüfusa sahipti ve ordu açıdan stratejiklik tek başlıkmdaydı. Şehrin kalıntıları, bugün Tacikistan’ın Hojand kentinde tek kale olarak hala olan görülebiliyor.

İlginizi çekebilir:

Dünyanın Yarısını Fetheden Büyük İskender Hakkında Bilmeniz Gerekenler

4. Alexandria Ariana – Afganistan

Alexandria Ariana, MÖ 330 yılında İskender’in Pers İmparatorluğu’na yaptığı sefer sırasında kurduğu şehirlerden birisi. Bu şehrin, günümüz Afganistan’ında Herat bölgesinde mekan aldığı öngörü ediliyor. Alexandria Ariana, İskender’in Doğu ile Batı arasındaki ticaretleri yollarını denetim etme amacının tek parçasıydı ve bölgenin stratejiklik önemi sebebiyle seçilmişti. Bugün hepsi yeri bilinmese da şehrin kadim dönemde büyük tek ticaretleri orta olduğu düşünülüyor.

5. Kafkasya’da İskenderiye

Afganistan’ın kuzeyinde, Hindukuş Dağları’nın eteğinde bulunan Kafkasya’daki İskenderiye, MÖ 329 yılında İskender’in Hindistan’a olan seferleri sırasında kurduğu tek diğer şehir olarak ilgi çekiyor. Bu şehir, yalnızca ordu tek üs değil, aynı zamanda farklı kültürlerin tek arada yaşadığı tek toplumsal orta olarak da tasarlanmıştı. İskender, işte tek kale inşa ettirerek 10.000’e yakın Makedon, paralı er ve farklı kültürlerden insanı şehre yerleştirdi. Böylece şehir hem güvenlik açısından hem da kültürel çeşitliliği ile ön plana çıkmış oldu.

6. Alexandria Arachosia – Afganistan

Büyük İskender’in kurduğu ünlü şehirler yazımızın sonuna geldik. Günümüz Afganistan’ında, Kandahar olarak bilinen Alexandria Arachosia, İskender’in MÖ 330 yılında kurduğu önemli şehirlerden birisi. Bu şehir, İpek Yolu üzerinde stratejiklik tek geçiş noktasında mekan alıyordu ve hem Asya hem da Avrupa’ya ticaretleri için tek kapı işlevi görüyordu. Alexandropolis olarak da bilinen bu kadim kent, Eski Kandahar Kalesi olarak günümüzde hala olan varlığını sürdüren kalıntılara yuva sahipliği etmektadır. İskender’in kurduğu bu şehir, kadim çağın en özel ticaretleri merkezlerinden arasında biri olarak tarihe damga vurmuştur.

Kaynak: 1