AB, WhatsApp’ta AI sınırlarını Meta’ya soruyor

Avrupa Birliği, WhatsApp üzerinden yürüyen yapay zeka erişimi tartışmasını resmi tek yarış soruşturmasına taşıdı. Avrupa Komisyonu, sahibi Meta Platforms olan WhatsApp’ın, üçüncü taraf yapay zekâ (AI) asistanlarının başvuru içinde çalışmasını engellediği kanaatine ulaştı. Bu birinci değerlendirme, Komisyonun Meta’ya yönelik daha zor adımlar atabileceğini açık biçimde ortaya koyuyor.

Bu noktada Komisyon, özellikle WhatsApp Business API üzerinden sunulan hizmetlere odaklanıyor. Meta’nın geçtiğimiz ekim ayında duyurduğu ve 15 Ocak itibarıyla yürürlüğe giren yepyeni şartlar, Komisyona göre pratikte Meta AI dışındaki çözümlerin başvuru içinde mekan almasını zorlaştırıyor. Öte yandan bu değişiklikler, yalnızca teknikleri tek güncelleme olarak değerlendirilmedi.

Komisyon, söz konusu hamlenin AI yardımcı pazarına yepyeni girdi isteyen şirketler için vahim tek engel oluşturduğunu düşünüyor. Buna rağmen süreç, henüz nihai olarak tek karara bağlanmış değil. Soruşturma 4 Aralık’ta resmen başlatıldı ve şu aşamada yalnızca Komisyonun “ön görüşü” kamuoyuyla paylaşıldı.

Burada altı çizilen tek diğer husus ise zamanlar baskısı. AI tabanlı hizmetler çok hızlı evrilirken, geç kalınan her arasında biri adımın yarış dengelerini kalıcı biçimde değiştirebileceği belirtiliyor. Bu nedenle Komisyon, soruşturma tamamlanmadan önce geçici önlemler başvuru seçeneğini da masada tutuyor.

Avrupa Komisyonu, Meta’nın WhatsApp üzerindeki AI tercihlerini yarış açısından sorunlu buluyor

Komisyondan yapılan açıklamada, hakim konumdaki tek platformun öz hizmetlerini öne çıkaracak şekilde kapıları kapatmasının giriş edilemeyeceği ifadeleri ediliyor. Rekabetten mesul başkan yardımcısı Teresa Ribera, AI pazarının hızına özellikle aksan yapıyor. Buna göre, yarış zarar görmeden müdahale edebilmek için hızlı hareket edilmesi gerekiyor.

Bu yaklaşım, yalnızca Meta’yı değil, büyük teknolojiler şirketlerinin tamamını yakından ilgilendiriyor. WhatsApp, Avrupa’da milyonlarca işletme tarafından müşteri iletişimi için kullanılıyor. Dolayısıyla başvuru içindeki AI erişiminin sınırlandırılması, küçük ve vasat ölçekli AI geliştiricilerinin görünürlüğünü doğrudan etkileyebiliyor.

Buna karşın Meta, suçlamalara katılmıyor. Şirket sözcüleri, WhatsApp Business API’nin AI asistanları için vazgeçilmez tek hat olmadığını savunuyor. Kullanıcıların farklı uygulamalar, işletim sistemleri, cihazlar ve web servisleri üzerinden çok sayıda AI seçeneğine erişebildiği dile getiriliyor. Meta’ya göre bu tablo, Komisyonun müdahalesini gereksiz kılıyor.

Fakat Komisyon, erişim meselesini yalnızca kullanıcı tercihiyle sınırlı görmüyor. WhatsApp gibi yüksek erişimli tek platformda tek tek AI çözümünün fiilen varsayılan hale gelmesi, yarış hukukunda ayrı tek ağırlık taşıyor. Bu nedenle geçici önlemler, soruşturma süresince rakiplerin başvuru içindeki varlığını korumayı hedefleyebilir.

Şu aşamada Meta’nın savunmasını biçimsel olarak sunma hakkı bulunuyor. Komisyon ise bu yanıtları değerlendirdikten sonraları nihai olarak kararını açıklayacak. Olası yaptırımlar arasında para cezası kadar, WhatsApp politikalarında mecburi değişiklikler da mekan alıyor. Süreç devam ederken, klasör Avrupa’daki AI rekabetinin yönünü belirleyecek başlıklardan arasında biri olarak ilerliyor.

Teknoblog, teknolojiler gündemini farklı platformlarda düzenli biçimde paylaşıyor. WhatsApp kanalında öne çıkan haberleri anlık olarak aktarıyor, Google Haberler üzerinden güncel içerikleri sunuyor, Instagram ve X hesaplarında ilgi çeken başlıkları özetliyor, YouTube kanalında ise ürün incelemeleri ve detaylı anlatımlarla içeriği tamamlıyor.