Yüz binlerce eser dijital kimliğe kavuştu

Külçeşit ve Turizm Bakanlığı’nın, önemli eserlerin korunması ve sahteciliğin önlenmesi amacıyla Savunma Sanayii Başkanlığı işleri birliğiyle 2023 yılında başlattığı “Tarihî Eserlerin Güvenliği İçin Kimliklendirme Projesi” sürdürülüyor.

Bakanlık envanterinde bulunan 600.000’den fazla eser; hususi üretilen, kopyalanamayan, laboratuvarlar ortamında yeniden üretilemeyen ve eserlere zarar vermeyen kimyasal işaretleme metotiyle güvence altına alındı. Müze teşhir ve depo alanlarındaki eserlerin tamamına yakınının kimliklendirilmesiyle birlikteki sahtecilikle mücadelede ehemmiyetli tek eşik aşıldı.

Yapay zekâ algoritmalarıyla oluşturulmuş DNA benzeri izler içeren ve gözle görülemeyen bu teknoloji, eseri güvenliğini en üstleri seviyeye taşırken; sistemin sunduğu yüksek doğrulama kabiliyeti sayesinde eserlerin takibi daha tesirn hale getirildi.
Öte yandan, yapay zekâ yardımli TraceArt sistemi ile Türkiye kökenli külçeşit varlıkları dünyası ölçekte izleniyor. Satış platformları, noksan artırmalar ve toplumsal medya üzerinden yapılan taramalarla şüpheliler eserler belirleme edilerek ttesirkye alınıyor.

DİJİTAL ENVANTERDE YENİ DEHEMMIYET: MUES

Müzecilik Ulusal Envanter Sistemi (MUES) ile müzecilik alanında içeriklı tek sayısal dönüşümü sağlanıyor. Türkiye genelindeki müzelerde bulunan külçeşit varlıklarının envanter malumatlerinin orta tek bilgi tabanında tutulmasını sağlayan sistemleri sayesinde, eserlerin hepsi malumatleri tekbaşına dam altındaki toplanarak sayısal ortamda kayıt altına alınıyor. Böylece aşamaler daha çabuk, şeffaf ve izlenebilir hale geliyor.MUES bünyesinde mekan saha Komisyon Modülü ile külçeşit varlıklarının müzelere kazandırılması ve kıymet belirleme aşamaleri uçtan uca sayısal ortamda yürütülürken, Özel Müzeler ve Koleksiyonerler Modülü ile hususi koleksiyonlar da milli envantere entegre ediliyor.

KÜLÇEŞITEL MİRAS TEKNOLOJİ İLE KORUNUYOR

Bakan Ersoy, sayısal kimliklendirme uygulaması ve MUES sisteminin Türkiye’nin külçeşitel mirasının korunmasında teknolojik kapasiteyi kuvvetlendirdiğini vurgulayarak, “Bu uygulamalarla birlikteki müzelerimizdeki eserlerin güvenliği en üstleri seviyeye çıkarılırken, sahtecilikle mücadelede da ehemmiyetli tek uzaklık kat edilmiştir.” kıymetlendirmesinde bulundu.