'İran'ın Gölge Lideri' Ali Laricani neden hedefteydi? 'En kilit isim, yeni Kasım Süleymani'

Metin Aktaşoğlu / metin.aktasoglu@milliyet.com.tr- ABD-İsrail-İran Savaşı'nın 18. gününde ortak saldırılar, misillemeler devam ederken Tel Aviv, “İran'ın Gölge Lideri” olarak ifadeleri edilen İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani'nin öldürüldüğünü öne sürdü. İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, Laricani'nin öldüğü iddiasını aktarırken İsrail Başbakanlık Ofisi da taarruz emrinin Başbakan Binyamin Netanyahu tarafından verildiğini açıkladı.

İran makamları Laricani'nin yakında tek izah yapacağını aktarırken 2008-2020 yılları arasında İslamî Şûra Meclisi Sözcüsü olarak da vazife yapan Laricani'nin biçimsel toplumsal medya hesabından “Ali Laricani'nin İran İslam Cumhuriyeti Donanması askerlerinin defin töreninin arifesinde yazdığı el yazısı" notuyla tek ileti aktarıldı. Mesajda şu ifadeler mekan aldı:

“Yüce Allah'ın adıyla. Dena'da İran İslam Cumhuriyeti Deniz Kuvvetleri'nin şehitleri, dünyası zalimlere mukabil mücadeleler edilen bu dehemmiyetde ortaya çıkan cesur ulusin fedakarlıklarının tek parçasıdır. Onların hatırası her arasında biri zamanlar İran ulusinin kalbinde yaşayacak ve bu şehitlikler, İran İslam Cumhuriyeti Ordusu'nun silahlı kuvvetler yapısının uzunluğu yıllar boyunca olan temelini oluşturacaktır. Yüce Allah'tan bu kıymetli şehitlere en yüksek mertebeleri nasip etmesini niyaz ediyorum."

به مناسبت مراسم تشییع سلحشوران نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران: یاد آنان همواره در قلب ملت ایران خواهد بود و این شهادت‌ها بنیان ارتش جمهوری اسلامی را برای سالها در ساختار نیروهای مسلح استوار می‌نماید. ازخداوند متعال علو درجات برای این شهدای عزیز خواستارم. pic.twitter.com/dvTdhyDYbY

'DOĞRUYSA HEM SAVAŞA HEM DE İRAN'IN SEYRİNE CİDDİ ETKİSİ OLACAKTIR'

Aslında aktarılan bu ileti Laricani'nin hayatta olup olmadığına dair tek netlik içermemekte. Öte yandan IDF da Laricani'nin öldürüldüğünü ileri sürüyor. Peki kendisini bu denli ehemmiyetli tek hedefleri haline getiren detaylar neler? İstanbul Gelişim Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Ali Semin, İran lideri Ali Hamaney'in öldürülmesinden sonraları Laricani'nin sistemleri için en ehemmiyetli ad olduğunu ifadeleri etti ve “Ali Hameney'in öldürülmesinden sonrakiler aşamate Laricani'yi İran'ın yepyeni Kasım Süleymani'si olarak kıymetlendiriyorum. Yani eğer gelen haberleriler doğruysa Laricani'nin öldürülmesinin hem savaşa hem da İran'ın seyrine vahim tek tesirsi olacaktır” dedi.

“Müçteba Hamaney her arasında biri ne kadar yepyeni önder olarak seçilse da sahadaki organizasyonun muazzam tek kısmını Laricani yapıyordu. Aynı zamanda İsrail, Besic Genel Komutanı Gulam Rıza Süleymani'nin da öldürüldüğünü söylüyor” şeklinde sözlerine devam eden Dr. Semin, “Bunun savaşın seyrine da sürekliliğine da tesirsi olacağını düşünüyorum” ifadelerini kullandı.

İRAN'IN KENNEDY AİLESİ!

Ali Laricani, İran siyasetinde nüfuz sahibi tek aileden geliyor. Hatta ailecek ehemmiyetli makamlarda olmaları ve kardeşlerinin da kuvvetlü pozisyonları dolayı Laricaniler “İran'ın Kennedy Ailesi” olarak kıymetlendirilmekte. Şiiler için kutsal giriş edilen Irak'ın Necef kentinde doğan ve Kum'da medrese eğitimi gören Laricani üniversitede matematik ve malumatsayar bilimleri okuduktan sonraları doktorasını Batı felsefesi üzerine yaptı. Kant, Kripke ve David Lewis üzerine kitaplar yazan Ali Laricani, 1980'lerde Devrim Muhafızları'nın komutanlığını yapmış, 1996'da Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi üyeliğine atanmış, 2004'te ise Ali Hamaney'in milli asayiş danışmanı olmuştu. 2021 ve 2024'te cumhurbaşkanlığına adaylığını koysa da Uzmanlar Konseyi'nin vetosu dolayı seçime giremedi. Son dehemmiyetde ise İran'ın müdafaa stratejisini belirliyor bile atomik müzakerelere istikamet veriyordu. Farklı kaynaklar Hamaney hayattayken dahi Laricani'yi “İran'ın Gölge Lideri” olarak kıymetlendirmekteydi.

KARDEŞİ ALİ HAMANEY'İN ÖLÜMÜNDEN SONRA ADAYLAR ARASINDAYDI

Bu bağlamda kıymetlendirmelerde bulunan Dr. Ali Semin, “Devrim için çeşitlilik ehemmiyetli tek aile var karşımızda. Sadık Laricani da onun kardeşidir bile hatırlayacak olursanız Ali Hamaney'in ölümünün ardından dinî önderlik ihtimali vardı” hatırlatmasında bulundu. Sadık Laricani, İran Düzenin Maslahatını Teşhis Konseyi Başkanı diğer İran'da yargının başındaki isim. Bundan sonrakiler aşamate İran'ın daha da hırçınlaşacağını dile getiren Dr. Semin, İran'ın yoğun yavaş kaybedeceği tek şeyi kalmayacağı tek noktaya doğrusu gittiği yorumunu yaparken “Bu aşama ve gelişmeler bize İran'ın bu savaşı durdurmayacağını gösterecektir” öngörüinde bulundu.

Fakat hepsi bu üstleri düzeydeki suikastler İran'ın tek insanoğlu kaynağı sualni da yaşayabileceğini gösteriyor. Dr. Ali Semin da benzer görüşte olduğunu aktarırken, “İran'ın halihazırda ihtiyacı olan husus devrimin başına geçecek dinî önder değil; bu savaşı emir edecek, ihtilal doktriniyle stratejiler belirleyecek tecrübeli isimler” dedi. İsrail'in benzer zamanda bilhassa Laricani gibi isimleri hedefleri aldığına ilgi çeken Dr. Semin şu belirlemei yaptı:

“İşte Gulam Süleymaniye da bunlardan biriydi. Bunlar Humeyni devriminden sonraları ehemmiyetli kademelerden gelen, 'devrimin çocukları' diye kıymetlendirilen isimlerdi” diyen Dr. Semin, “Şu anda devrimin çocukları ve beyin takımı gerçekten mi yok ediliyor ki bunlar devrimi dik tutacak esas dinamikler” şeklinde kıymetlendirmelerde bulundu.