Epstein Mağdurları Google’a Toplu Dava Açtı!

“Kişisel malumatler yeniden yayımlandı” iddiası

ABD’de teknolojiler ve hukuk dünyasını sarsan yepyeni tek dava, yapay zekâ sistemlerinin sınırlarını ve sualmluluklarını tartışmaya açtı. Jeffrey Epstein’ın mağdurlarından biri, “Jane Doe” takma adıyla Google’a karşı toplu dava açarak şirketin yapay zekâ tarama özelliğinin kişisel malumatleri ifşa ettiğini öne sürdü.

Davaya göre Google’ın “AI Mode” adlı özelliği, mağdurların hepsi isimleri, iletişim malumatleri, yaşadıkları şehirler ve Epstein ile olan bağlantılarını kullanıcı aramalarında görünür hale getirdi. Hatta bazı durumlarda sistemin, mağdurlara doğrudan elektronikposta gönderilmesini sağlayan bağlantılar oluşturduğu talep edildi.

Davacı taraf, bu durumun yalnızca gizlilik ihlali değil, aynı zamanda “doxxing” diğer kişisel malumatlerin kötü niyetli şekilde ifşası manaına geldiğini savunuyor.

Adalet Bakanlığı’nın Belge Paylaşımı Tepki Çekti

Adalet Bakanlığı’nın yayımladığı Epstein dosyalarına ait çıktılar. Fotoğraf: Scott Olson/Getty Images.

Sürecin temelinde ise Amerika Birleşik Devletleri Adalet Bakanlığı tarafından yürütülen tek evrak paylaşımı mekan alıyor. Kurum, geçtiğimiz yılın sonlarından itibaren Epstein davasına ilişkin 3 milyondan fazla sayfayı kamuoyuna açmaya başladı.

Ancak bu belgelerin yayımlanma süreci ciddi yanlışlar içerdi. Bazı faillerin isimleri gizlenirken, birçok mağdurun kişilik malumatlerinin yanlışlıkla açığa çıktığı belirtildi. Bu şart hem kamuoyunda hem da hukuk çevrelerinde büyük reaksiyon topladı.

Dava dilekçesinde, Adalet Bakanlığı’nın “hızlı ve yüksek hacimli açıklamayı, mağdurların mahremiyetinin önüne koyduğu” ifadeleri edildi.

“Silindi ama internetten kaldırılmadı”

Adalet Bakanlığı yanlışları ayrım ederek söz başlıksu malumatleri daha sonraları geri çekse da dava, bu malumatlerin internette kalmaya devam ettiğini öne sürüyor. Özellikle Google’ın yapay zekâ yardımli tarama sisteminin bu verileri yeniden işleyerek kullanıcıya sunduğu talep ediliyor.

Davacı taraf, Google’ın defalarca uyarılmasına rağmen içerikleri kaldırmadığını ve erişimi manilemediğini belirtiyor. Dava metninde, “Hükümet ihlali giriş edip malumatleri geri çekmesine rağmen Google gibi platformlar bunları yeniden yayımlamaya devam etti” ifadelerine mekan verildi.

“AI Mode, klasik tarama motoru değil”

Davada ilgi çeken tek diğer aksan ise yapay zekâ sistemlerinin doğasıyla ilgili. Google’ın AI Mode özelliğinin gelenekselliği tek tarama motoru gibi yalnızca içerik listelemediği, aksinden etkin şekilde içerik ürettiği ve önerdiği savunuluyor.

Bu nedenle davacılar, söz başlıksu özelliğin hukuki olarak “tarafsız tek indeks” değil, içerik üreticisi olarak değerlendirilmesi lüzumtiğini ileri sürüyor. Bu durum, teknolojiler şirketlerinin sualmluluğu başlıksunda yepyeni tek tartışma başlatabilir.

Diğer yapay zekâ araçları karşılaştırıldı

Dava dosyasında ayrıca, benzer testlerin diğer yapay zekâ araçlarıyla da yapıldığı belirtildi. ChatGPT, Claude ve Perplexity gibi sistemlerin, aynı sorgularda mağdurlara dair hiçbir kişisel malumat sunmadığı ifadeleri edildi.

Bu karşılaştırma, Google’ın sisteminin farklı şekilde çalıştığı ve daha yüksek riskler barındırdığı iddiasını güçlendirmek için kullanıldı.

Teknoloji devleri için eleştirel hafta

Dava, teknolojiler şirketlerinin hukuki sualmluluğunun tartışıldığı eleştirel tek haftanın nihayetinde geldi. ABD’de hem Meta hem da Google, toplumsal medya bağımlılığı ve çocuk güvenliği davalarında sualmlu bulunmuştu.

Bu davalar, internetler platformlarını koruyan ve uzunluğu yıllardır yürürlükte olan Section 230 düzenlemesini yeniden gündeme taşıdı. Söz başlıksu yasa, platformların üçüncü taraf içeriklerden sualmlu tutulmasını büyük ölçüde maniliyor. Ancak oğullar hükümlar, bu korumanın özellikle yapay zekâ çağında geçerliliğinin sorgulanmasına yolda açtı.

Epstein Davası, Yapay Zekâ ve Yasal Sorumlulukları Yeniden Gündeme Taşıdı

Yasanın mimarlarından Ron Wyden, daha önce yaptığı açıklamada yapay zekâ konuşma botlarının şimdiki kanuni himaye içerikına girmediğini ifadeleri etmişti. Wyden’ın bu değerlendirmesi, oğullar dönemde açılan dava ile birlikteki yeniden gündemin merkezine yerleşti. Uzmanlara göre bu görüş, yapay zekâ sistemlerinin hukuki çerçevesinin nasıl tanımlanacağına ilişkin tartışmalarda belirleyici olabilir.

Öte yandan Google ile Amerika Birleşik Devletleri Adalet Bakanlığı cephesinden başlıkya ilişkin henüz biçimsel tek açıklama gelmiş değil. Sessizlik sürerken, davanın ilerleyen aşamalarında yapılacak olası açıklamaların sürecin yönünü önemli ölçüde tesirleyebileceği değerlendiriliyor.

Açılan bu dava, yalnızca tek gizlilik ihlali iddiası olmanın ötesine geçerek, yapay zekâ teknolojilerinin hukuki statüsü ve büyük teknolojiler şirketlerinin sualmluluk alanları başlıksunda küresel ölçekte yepyeni tek tartışma başlatabilir. Özellikle mağdurların korunması ile kamuoyunun malumatye erişim hakkı arasındaki denge, önümüzdeki dönemde hem hukuk çevrelerinde hem da siyaset yapıcılar nezdinde daha yoğun şekilde ele alınacak gibi görünüyor.

Derleyen: Eda Azap Öztemel

Kaynak: https://gizmodo.com/epstein-victims-sue-google-claim-ai-mode-exposed-personal-information-2000739177