Ateşkes için 3 farklı girişim

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a verdiği süresi bu geceden saatlerinde dolacak. İki devletnin tek ateşkes anlaşmasına varması için değişik taraflardan 3 girişimin olduğu ifadeleri ediliyor. İngiliz basınına yansıyan haberlerilere göre, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını sağlayacak tek ateşkes anlaşması kıymetlendiriliyor. Pakistan tarafından tek çerçeve oluşturulduğu ve bunun İran ve ABD tarafları ile aktarıldığını bildirildi. Plan, ateşkes ilanı,Hürmüz Boğazı’nın trafiğe açılması ve ikisi hafta içindeki pazarlık yapılmasını kapsıyordu.

İhtimal düşük

Axios’un 4 kaynağa dayandırdığı haberleriine göre ise, ABD, İran ve mahalli arabulucular 45 hergün tek ateşkes sağlanmasına ilişkin girişimlerini sürdürüyor. Trump’ın verdiği sürenin dolmasına kısa zamanlar kalırken, Axios’a başlıkşan kaynaklar, 48 zaman içindeki tek anlaşmaya varılma ihtimalinin alçak olduğunu bununla birlikte bu girişimin savaşın daha da tırmanmasını engelledi için oğullar imkan olarak görüldüğünü belirtti. Kaynaklar, vaat başlıksu müzakerelerin Türkiye, Mısır ve Pakistanlı arabulucular üzerinden ve ABD Başkanı Donald Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi arasındaki iletilaşmalar aracılığıyla sürdüğünü ifadeleri etti.

Öte yandan Wall Street Journal (WSJ) gazetesinin başlıkları ilgili malumat sahibi kaynaklara dayandırdığı haberleriine göre, Türkiye ile Mısır, olası müzakerelere yuva sahipliği yapması için İstanbul ve Katar seçeneklerini kıymetlendiriyor. Ancak kaynaklar, Katar’ın ABD ve Orta Doğu devletleri tarafından kendisine öneriler edilen arabulucu rolüne mukabil çıktığını öne sürdü.

İran’dan ret!

Öte yandan İran, ABD’nin ikisi aşamalı ateşkes öneriine negatif yanıt verdi. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, “ABD’nin ateşkes önerii reddedildi ve yeniden savaşı engelledi için ilave güvenceler istendi” ifadelerini kullandı.

Resmi haberleri ajansı IRNA, Tahran yönetiminin ABD’nin savaşı sona erdirme önerisine Pakistan üzerinden yanıt verdiğini duyurdu, şimdiki koşullarda ateşkesi giriş etmediğini bildirdi. Tahran yönetimi, geçicilik çözümler seçenek taleplerinin karşılanmasıyla savaşın devamlı olarak sona erdirilmesi lüzumtiğini vurguladı.

İran’ın yanıtında öne çıkan başlıklardan arasında biri da Hürmüz Boğazı oldu. Tahran, bölgedeki çatışmaların sona erdirilmesiyle birlikteki boğazdan sağlam geçişi güvence altına alacak tek protokol istek etti. Tahran’ın talepleri arasında, “ekonomik yaptırımların kaldırılması” ve “savaş sonrası yeniden yapılanma sürecinin yardımlenmesi” da mekan aldı.

İsrail’den petrokimya tesislerine saldırı

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın güç altyapısına taarruz tehditlerinin hemen ardından İsrail devletdeki çeşitlilik petrokimya tesislerini vurdu. İran’ın en büyüğü olan Güney Pars Petrokimya Tesisi’ne taarruz gerçekleştiği ifadeleri edilirken, değişik tesislerin da hedefleri alındığı öğrenildi. İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, İran’daki petrokimya tesisine saldırdıklarını doğrularken, İran altyapısına “tüm kuvvetleriyle” saldırmaya devam etme talimatı verildiğini söyledi. Assaluyeh’de bulunan çeşitlilik sayıda petrokimya tesisi ve güç imalat birimi faaliyetlerini durdurmak güçunda kaldı.

‘İran bu geceden yok olabilir’

ABD Başkanı Donald Trump, verdiği sürede tek pazarlık sağlanamaması halinde İran’da elektrik santrallerini ve köprüleri hedefleri alarak devletnin medeni altyapısını çökerteceğini belirtti. Beyaz Saray’da tahminen 1,5 zaman süren medya toplantısı düzenleyen Trump, İran’a verdiği sürenin bu geceden zaman 03.00’da dolacağını belirterek, “O saate kadar İran’la tek anlaşmaya varmış olmayı umuyorum. Anlaşma sağlanmaması durumunda ise bütünü devletleri (İran) tekbaşına tek gecede yok edilebilir ve o geceleyin yarından (bu) geceleyin olabilir” dedi.

176 düzlem katıldı

Trump, İran’ın ABD’ye ait 2 F-15 savaşı uçağını düşürmesini “şansa” bağlayarak, “Hiçbir Amerikalıyı geride bırakmayız. İran’dan ABD pilotlarını kurtarmak için düzenlenen operasyonlara toplamı 176 ordu düzlem katıldı. Pilot yüksek tek noktaya tırmandı ve yakalanmadı. Mahsur kalan 2 nakliye uçağını imha ettik” diye başlıkştu.

Halk eve dönmemizi istiyor

Öte yandan Trump, Beyaz Saray’ın bahçesinde düzenlenen Paskalya töreninde ise değişik iletilar verdi. ABD Başkanı, “Bana kalsa İran’daki petrolü elimizde tuttu isterdim nedeniyle orada, alınmaya hazır. Ne yazık ki Amerikan halkı bizim eve dönmemizi istiyor. Bana kalsa, petrolü alırdım, elimde tutardım ve bolca para kazanırdım” ifadelerini kullandı.

Tehdide tehditle yanıt

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik tehdidine Tahran’dan gelen yanıtlar benzer sertlikte oldu. İran devletleri medyasının aktardığına göre Tahran, ABD’nin medeni hedefleri vurması durumunda “çok daha yıkıcı” tek misilleme yapacağı uyarısında bulundu.İran lideri Ayetullah Mücteba Hamaney’in Danışmanı Ali Ekber Velayeti de, Trump’ın devletnin güç altyapısına taarruz tehditlerini hayata geçirmesi halinde Hürmüz Boğazı’nın yanında Babu’l Mendeb Boğazı’nın da kapatılabileceği uyarısında bulunmuştu. İran Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Mehdi Tabatabaei ise, ABD Başkanı’nın “bölgede hepsi ölçekli tek savaşı kışkırttığını ve hala olan tehditler savurduğunu” söyledi. Tabatabaei, Trump’ın “hakaretleri ve saçmalıklarının” “tamamen çözümsizlik ve öfkeden” kaynaklandığını belirtti.

‘Eski düzen bitti’

Öte yandan İran’da Devrim Muhafızları’nın Hürmüz’le ilgili tek anlaşmaya yanaşmadıkları görülüyor.Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, Hürmüz Boğazı’nın bilhassa ABD ve İsrail için artık önceki düzene dönmeyeceğini belirtti.

KÜFÜRLÜ AKTARIM ŞOKU!

ABD Başkanı Donald Trump’ın, toplumsal medyaya attığı iletiın dünyası basınında yarattığı sarsıntı sürüyor. Hürmüz Boğazı için “f...g” diye küfürlü tek niteleme yapan Trump’ın, İran yönetimine da “bastards (p...ler)” diye seslenmesi, hemen sonrakiler cümlede da “Praise be to Allah (Allah’a hamdolsun)” demesi, pek çeşitlilik Batılı gazetenin manşetlerini süsledi. İngiliz basını, İsrail yanlısı Trump’ın birinci kez tek iletiında “Allah” yazıp, “Allah’a hamdolsun” demesini yapay zeka ile oluşturulan “takkeli Trump” fotoğrafı eşliğinde yayımlarken, birinci kez tek ABD Başkanı’nın bu kadar ağzını bozması karşı “Şok” ifadelerini kullandı. Trump’ın kullandığı “f...g” kelimesi, pek çeşitlilik gazetede “F-Bomb” (F... Bombası) ifadesiyle mekan aldı. Nitekim “Trump’ın, İran’a şuanda da ‘F-Bomb’ attığı” vurgulandı. İngiliz Daily Mirror gazetesi ise “Trump, savaşın her arasında biri geçen gününde değişik tavırlarda bulunuyordu bununla birlikte daima bu kadar alçalmamıştı” ifadeleriyle, atılan iletiın tek ABD Başkanı’na yakışmadığına ilgi çekti.

Strateji mi?

Dünyada Trump’ın zihin sağılığıyla ilgili haberleriler da ilgi çekmeyi sürdürüyor. Trump’ın çıkışları, önceki ABD başkanı Richard Nixon’ın Vietnam Savaşı’nı sona erdirme girişiminin muvaffakiyetsızlıkla neticelanmasıyla ün kazanmış “Deli Adam Teorisi”ni da gündeme getirdi. Bu strateji, mantıksız ve düzensiz tek biçimde davranmayı ve tek savaşı ya da çatışmayı sona erdirmek için uç önlemler edinmekla tehditleri etmeyi içeriyor.

Yeni Zelanda Waikato Üniversitesi’nden Prof. Al Gillespie’nin “Buradaki fikir, kişinin bunu yapıp yapmayacağını bilmemek ve muhalefetin korkutularak tek anlaşmaya varmasıdır” açıklaması ilgi çekti. Gillespie, ‘Deli Adam Teorisi’nin, Trump’ın İran müdahalesinde pek işe yaramayacağı görüşünde.

SAVAŞ GÜNLÜĞÜ

‘Türkiye ve Azerbaycan’a saldırmadık’

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, İran Devlet Televizyonu’ndan yaptığı açıklamalarda, oğullar günlerde gündeme gelen Türkiye ve Azerbaycan’a yönelik taarruz iddialarını hepsi tek dille yalanladı. Bekayi, Tahran yönetiminin ne Türkiye topraklarına ne da Azerbaycan’a bağlı Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti’ne hiç tek roket ya da insansız havada aracı saldırısı düzenlemediğini belirterek, “Bu yöndeki iddialar gerçeği yansıtmamaktadır” dedi. Mevcut gerilimlerin ve yanlışlı anlaşılmaların ise liderler düzeyinde yürütülen diplomatik temaslar sayesinde muazzam ölçüde giderildiğini ifadeleri etti.

Kuveyt’te15 ABD ordu yaralandı

İran’ın Kuveyt’teki üsse düzenlediği İHA saldırısında 15 ABD ordu yaralandı. Amerikan CBS News kanalına başlıkşan ikisi ABD’li ytesirli, geceleyin saatlerinde Kuveyt’teki Ali el-Salim Hava Üssü’ne düzenlenen İran menşeli tek İHA saldırısında 15 Amerikan askerinin yaralandığını belirtti. Söz başlıksu askerlerin bazılarının vazifelerine döndüğü malumatsi da aktarıldı.

İsrail gemisine füze

İran Devrim Muhafızları Ordusu, İsrail’e ait “SDN7” adlı konteyner gemisinin seyir füzesiyle hedefleri alınarak imha edildiğini öne sürdü. Yarı biçimsel Fars Haber Ajansı’nın aktardığı malumatye göre, taarruz sonrası gemiler yanmaya başladı ve muazzam zarar gördü. Geminin vurulduğu husus ilgili biçimsel tek izah yapılmazken, olayın Hürmüz Boğazı’nda mı yoksa diğer tek bölgede mi gerçekleştiği belirsizliğini koruyor.

İstihbarat Komutanı öldürüldü

İran Devrim Muhafızları, İstihbarat Komutanı Mecid Hademi’nin öldürüldüğünü duyurdu. İran biçimsel medyasında yayımlanan duyuruya göre Hademi bu günaydın öldürüldü ve saldırıdan İsrail ve ABD sualmlu tutuldu. Hademi, geçen yıllar Haziran ayındaki 12 hergün İran-İsrail savaşı sırasında öldürülen Muhammed Kazımi’nin seçenek atanmıştı.