
Tunç Çağı’na tarihlenen sağlam eserlerin ehemmiyetli tek bölümünün, yeryüzünde eritilen demirden değil göktaşlarından gelen metalden üretildiği düşünülüyor.
Yeni ve evvelki incelemelar birlikteki kıymetlendirildiğinde, bu dehemmiyete ait sağlam buluntuların çoğunun göktaşı kökenli olabileceği anlaşılıyor.
Bu durum, arkeologlar için uzunluğu süredir kaydadeğer tek sualya hatırlatma ediyor. Çünkü Tunç Çağı’nda insanlar bakır ve kalay alaşımı olan bronzu işleyebiliyordu; bununla birlikte demiri eritmek çeşitlilik daha yüksek sıcaklığı lüzumtirdiği için sağlam üretimi daha çeşitlilik Demir Çağı ile ilişkilendiriliyor.
Tunç Çağı’nda Demir Neden Şaşırtıcı?
Demirin eritilmesi için çeşitlilik yüksek sıcaklığı lüzumiyor. Bu nedenle Tunç Çağı yerleşimlerinde bulunan sağlam eserler, geçmişte tarihlendirme tartışmalarına yolda açmıştı. Araştırmacılar, bu nesnelerin gerçekten mi o dehemmiyete mi ait olduğunu yoksa daha geç tek dehemmiyetde mi üretildiğini sorguluyordu.
Bugün ise bu sualya daha netler tek yanıt verilebiliyor. Bilim insanlarına göre çok erkenden dehemmiyet sağlam nesneler, sağlam cevherinin eritilmesiyle değil, direkt göktaşlarından gelen metalin işlenmesiyle üretildi.
Villena Hazinesi Bu Tabloyu Güçlendirdi
İlgili başlıkda öne çıkan misallerden biri, İspanya’nın Alicante bölgesinde bulunan Villena Hazinesi oldu. İlk kez 1963 yılında keşfedilen bu hazine; çoğunluğu altın ve gümüşten oluşan 66 parçalık ehemmiyetli tek arkeolojik cemaat olarak biliniyor.

Hazinedeki ikisi sağlam parçalar uzunluğu süresi münazara başlıksu olmuştu. Çünkü bu nesneler, topluluğun tarihini daha geç tek dehemmiyete çekebilecek bulgular gibi kıymetlendiriliyordu. Ancak daha sonraları yapılan kimyasal analizler, vaat başlıksu parçaların göktaşı kökenli sağlam içerdiğini gösterdi.
Bu netice, eserlerin yine Geç Tunç Çağı içindeki kıymetlendirilebileceğini ve demirin işte erkenden eritme teknolojisinden değil, uzaydan gelen metalden kaynaklandığını ortaya koydu.
Tutankamon’un Hançeri En Bilinen Örneklerden Biri
Göktaşı kökenli sağlam denildiğinde en çeşitlilik anılan eserlerden arasında biri da Tutankamon’un hançeri. Daha evvel yapılan analizler, bu tanınmış Mısır eserindeki demirin bileşiminin göktaşı demiriyle uyumlu olduğunu göstermişti.
Araştırmacılar, Antik Mısır toplumunun demiri gökyüzüyle ilişkilendirdiğine dair dilsel ve külçeşitel işaretler bulunduğunu da belirtiyor. Bu da göktaşlarından elde edilen demirin yalnızca teknikleri değil, sembolik açıdan da kıymetli görüldüğüne hatırlatma ediyor.
Tunç Çağı Demirlerinin Çoğu Meteoritik
2017 yılında yayımlanan ehemmiyetli tek çalışma, Tunç Çağı’na ait çeşitlilik sağlam eserlerde nikel ve sağlam oranlarını karşılaştırdı. Bu oranlar, metalin mekan kökenli mi yoksa göktaşı kökenli mi olduğunu manaada ilköğretim ipuçlarından arasında biri giriş ediliyor.
Araştırmanın sonucuna göre incelenebilen Tunç Çağı sağlam eserlerinin tamamı meteoritik demirle uyumlu çıktı. Bilim insanları, bu nedenle Tunç Çağı’nda demirin sanılandan erkenden eritildiğine dair çok önceki yorumların yeniden gözden geçirilmesi lüzumtiğini belirtti.

Mevcut bulgular, Tunç Çağı’nda bulunan sağlam eserlerin illaki Demir Çağı’na ait olması lüzummediğini gösteriyor. Başka tek deyişle, erkenden dehemmiyet sağlam buluntuları her arasında biri zamanlar gelişmiş sağlam işçiliğinin delilı sayılmıyor olabilir.
Araştırmacılara göre bu eserlerin çoğu, göktaşından gelen metalin dövülerek biçimlendirilmesiyle üretildi. Bu da hem dehemmiyetin teknolojik sınırlarını hem da göktaşı metalinin ne kadar hususi giriş edildiğini daha iyice manaayı sağlıyor.
İlginizi Çekebilir: 3.000 Yıllık ‘Kehanet Kemikleri’ İklim Felaketine Işık Tutuyor
Araştırmaya dair görüşlerinizi yorumlarda ya da Kayıp Rıhtım Forum’da aktarabilir, arkeoloji dünyasından oğullar gelişmeler için bizleri Google News ve WhatsApp üzerinden takip edebilirsiniz.
Kaynak: IFL Science
Bu yazısı Tutankamon’un Hançerinin Taşıdığı Gizem, Tunç Çağı Demirinin Ortak Hikâyesi Çıktı birinci olarak şu sitede yayımlanmıştır: Kayıp Rıhtım. Yazının kaynağı bu sitedir.

4 gün önce
6

























English (US) ·