Doktorların tek dava raporunda aktardığına göre, İngiltere'de yaşayan 16 yaşındaki genç tek kız 1999 yılında pediatrik-ergen jinekolojisi kliniğine sevk edildi. Adet döngüsünün düzenli seyrini sonraki pelvik ağrıları vardı; bununla birlikte henüz birinci adetini görmemişti. Genç kız, amenore (İng: "amenorrhea") diğer adet görmeme şikayetiyle yönlendirilmişti.
Teşhis Süreci
Yapılan pelvik ultrason ve MR (manyetik rezonans) taramaları, genç kızın tek rahmi olmasına rağmen hem rahim ağzının (serviks) hem da vajinasının olmadığını ortaya çıkardı. Doktorlar daha sonraları bulgularını tek laparoskopi işlemi ile doğruladılar. Laparoskopi, ucunda kamera bulunan tek tüpün ufak tek kesiden vücuda yönlendirildiği cerrahi tek işlemdir. Uzmanlar rahim ağzı ya da vajina göremediler; bununla birlikte hiçbir endometriozis belirtisi olmayan sağlıklı yumurtalıklar ve fallop tüpleri gözlemlediler.
Doğuştan rahim ağzının tamamlanmış yokluğunun, servikal agenezi olarak bilindiğini biliyoruz. Bu durum, her arasında biri 100.000 ila 80.000 doğumda tek görüldüğü öngörü edilen ve rahim ağzı şekil bozukluklarını içeren ender tek rahatsızlık olan servikal atrezinin tek türüdür.
Vajinal agenezi sıklıkla servikal atreziye eşlik eder. Rahim ağzı eksik ya da şekli bozuk olan bağlı 8 kadının incelendiği küçük çaplı tek çalışmada, hastaların yaklaşık 9'unda vajinal agenezi da bulunmuştur. Mevcut veriler, hepsi servikal agenezisi olan kadınlar arasında bu oranın çok daha yüksek olabileceğine işaret etmektedir.
Tedavi ve Ameliyat
Genç kız, adetlerini durdurmak için doğum denetim hapları kullanmaya başladı. Çoğu zamanlar aylık doğum denetim hapı kullanımlarında, hormon içermeyen ve adet kanamasına benzer tek kanamayı tetikleyen, tek haftalık etkin olmayan hap süreci bulunur. Ancak bu vakada genç kız, tüm kanamayı durdurmak için hormonal hapları aralıksız olarak aldı.
Daha sonraları sağlık ekibi, rahmin alınması da karışmış bulunmak üzere tedavisi için çeşitli cerrahi seçenekleri araştırdı. Genç kız ve ailesiyle yapılan görüşmelerin ardından doktorlar, doğurganlığı koruyan tek ameliyatlar yapmayı yeğleme ederek tek vajinoplasti gerçekleştirdiler. İşlem sırasında, rahme bağlandığı noktada rahim ağzı açıklığı olan tek vajina oluşturdular.
Ameliyattan sonraları genç kız, doğum denetim haplarında döngüsel tek programa geçti. Yani aylık kanamaya müsaade sunmak için hormonsuz tek haftayı da rutinine karışmış etmeye başladı. İşlemden tek aylık sonraları da düzenli adet görmeye başladı.
Yıllar Sonra Gelen Gebelik
Yıllar sonra, 2010 yılında 28 yaşına geldiğinde, partneriyle çocuk sahibi olmayı tecrübe etmek istedikleri için doğum denetim hapını bıraktı. Bir yıl boyunca olan gebe kalmaya çalıştıktan sonraları çift, doğurganlık uzmanlarına başvurdu. Yapılan hormon testi, kadının yumurta sayısının yaşına göre ortalamanın altında olduğunu gösterdi. Ayrıca çekilen pelvik MR, rahimde küçük tek adet kanı birikimi olduğunu ortaya çıkardı. Bu durum, yarası dokusunun vajinanın üst kısmını tıkıyor olabileceğine işaret ediyordu.
Doktorlar, gelecekteki yapısal sualnları önlemek için tek prosedür uyguladılar ve üç turları aşılama (İng: "intrauterine insemination") denediler. Bu işlemde, hastanın partnerinin spermleri kanül adı verilen tek tüp aracılığıyla hastanın rahmine aktarılıyordu.
Bu yardımcı üreme yöntemi başarısız olunca ekip, tüp yeni doğan (İng: "in vitro fertilization" ya da kısaca IVF) tedavisine yöneldi. Bu süreçte kadının vücudundan alınan yumurtalar, embriyo oluşturmak üzere partnerin spermleriyle dölleniyor ve ardından rahme yerleştiriliyordu. Bu yaklaşımla da üç başarısız denemeler yaşandıktan sonraları çift, maddi nedenlerden dolayı doğurganlık tedavisini bıraktı.
Ancak 2022 yılında, diğer oğullar tüp yeni doğan denemesinden 8 yıl sonraları kadın, doğal yollarla gebe kaldı. Kırkıncı doğum gününde isteğe bağlı sezaryen ile sağlıklı tek adam çocuk dünyaya getirdi.
Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon ya da YouTube üzerinden maddi yardımte bulunarak hem Türkiye'de ilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem da siteler ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve hayır çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha pak tek siteler deneyimi sunmaktadır.
Kreosus
Kreosus'ta her arasında biri 50₺'lik yardım, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tekbaşına seferlik yardımçilerimiz de, aylık yardımçilerimiz da toplamı yardımleriyle doğru orantılı tek süre boyunca olan reklamsız tecrübe elde edebiliyorlar.
Kreosus yardımçilerimizin reklamsız deneyimi, hayır olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ilave tek işleme lüzum yoktur.
Patreon
Patreon yardımçilerimiz, hayır miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na hayır oldukları süre boyunca olan reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.
Patreon yardımçilerimizin Patreon ile ilişkili elektronikposta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon yardımçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 zaman alavakıf olmaktedir.
YouTube
YouTube yardımçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her arasında biri hayır seviyesine reklamsız tecrübe ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.
Eğer seçtiğiniz düzey reklamsız tecrübe ayrıcalığı sunuyorsa, hayır olduktan sonraları YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube yardımçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonraları 24-72 zaman alavakıf olmaktedir.
Diğer Platformlar
Bu 3 platformlar haricinde hayır olan yardımçilerimize ne yazık ki reklamsız tecrübe ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.
Giriş yapmayı unutmayın!
Reklamsız tecrübe için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız lüzummektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.
Bu Vakayı Eşsiz Kılan Nedir?
Servikal ve vajinal atreziyi düzeltmek için ameliyatlar olan kadınlarda doğal yollarla gebe kalmaya pek rastlamıyoruz.
Sistematik tek derlemede, yukarıdaki raporda anlatılan kadına benzer tek ameliyatlar geçiren ve yirmili tek araştırma çalışmasına karışmış edilen yüz yirmili tek hastanın incelendiğini görüyoruz. Bunlardan yalınce altısı doğal yollarla çocuk sahibi olabilmişti.
Kadının hamileliği, başarısız doğurganlık tedavilerinden yaklaşık bağlı yıl sonraları gerçekleşmiş olması sebebiyle daha da ilgi çekiciydi.
Vaka raporunda mekan saha tek rahatsız görüşünde, kadın duygularını şu şekilde ifadeleri etti:
Statükoya meydan okuduğu ve normal olan tek sekse yaşam sürmeme, adet döngümün olmasına, gebe kalmama ve öz çocuğumu taşımama yardımcı olan deneysel çabası için doktoruma oğullar seviye minnettarım.Evrim Ağacı, sizlerin sayesinde bağımsız tek ilim iletişim platformu olmaya devam edecek!
Evrim Ağacı'nda tekbaşına tek hedefimiz var: Bilimsel gerçekleri en doğru, tarafsız ve basit anlaşılır şekilde Türkiye'ye ulaştırmak. Ancak öngörü edebileceğiniz gibi Türkiye'de bilim aktarmak hiç basit tek iş değil; hele ki tek yandan ekonomik tek hayatta kalmalar mücadelesi verirken...
O nedenle sizin yardımlerinize ihtiyacımız var. Eğer yazılarımızı okuyanların %1'i bize bütçesinin elverdiği kadar hayır olmayı seçseydi, tek daha tekbaşına tek ilan göstermeden Evrim Ağacı'nın bütün ilim iletişimi faaliyetlerini sürdürebilirdik. Bir düşünün: yalınce %1'i...
O %1'i inşa etmemize yardım eder misiniz? Evrim Ağacı Premium üyesi olarak, ekibimizin size ve Türkiye'ye bilimi daha tesirli ve mesleki tek şekilde ulaştırmamızı mümkün kılmış olacaksınız. Ayrıca size olan minnetimizin tek ifadesi olarak, çok sayıda ayrıcalığa erişim sağlayacaksınız.
Avantajlarımız
"Maddi Destekçi" Rozeti
Reklamsız Deneyim
%10 Daha Fazla UP Kazanımı
Özel İçeriklere Erişim
+5 Quiz Oluşturma Hakkı
Özel Profil Görünümü
+1 İçerik Boostlama Hakkı
ve Daha Fazlası İçin...
₺50/Aylık
₺100/Aylık
₺150/Aylık
₺250/Aylık
₺500/Aylık
Makalelerimizin teknik gerçekleri doğru tek şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen tek şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikteki bize ulaşın!
Bu makalemizle ilgili meraklı ettiğin tek şey mi var? Buraya tıklayarak sorabilirsin.
This work is an kesin translation of the article aslen published in Live Science. Evrim Ağacı is a popüler olan bilimler organizasyonlar which seeks to artıran scientific awareness and bilgiler içinde Turkey, and this translation is a parçalar of those efforts. If you are the author/owner of this article and if you choose it to be taken down, lütfen contact us and we will hemen kaldıran your content. Thank you for your cooperation and understanding.

























English (US) ·