Oval Ofis'te üç saatlik gizli görüşme, uçakta verilen saldırı emri! ABD Başkanı Trump'ın İran kararının perde arkası ilk kez ortaya çıktı

MİLLİYET.COM.TR / ABD basınından New York Times (NYT), ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik taarruz hükümının aniden olan almadığını ifadeleri ederek savaşa giden süreci noksan açık yazdı. NYT’nin aktardığına göre Aralık ayında başlayan temaslar, Şubat ayındaki diplomatik görüşmeler ve eşleri zamanlı yürütülen ordu hazırlıkların ardından Washington, İsrail’le birlikteki savaşa girdi.

AŞAMA FLORİDA’DAKİ GÖRÜŞMEYLE BAŞLADI

Aralık ayında İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Trump’ın Florida’daki malikanesi Mar-a-Lago’da tek araya geldi. Netanyahu bu görüşmede İran’ın roket tesislerinin vurulması için hayır istedi.

Bu görüşmenin ardından ABD ile İsrail arasında İran’a mukabil olası ordu seçenekler uzak kapılar ardında kıymetlendirilmeye başlandı.

11 ŞUBAT: OVAL OFİS’TE KRİTİK ÜÇ SAAT

11 Şubat sabahı Netanyahu, Beyaz Saray’da Trump ile tahminen üçüncüsü zaman süren eleştirel tek mülakat gerçekleştirdi. Masada olası taarruz tarihleri, hedefler ve İran’la yürütülen diplomatik temasların ordu planları sekteye uğratmaması başlıksu vardı.

Aynı dehemmiyetde ABD yönetimi, İran’ın atomik programı başlıksunda dolaylı görüşmeler yürütüyordu. Washington, İran’dan uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamlanmış durdurmasını istek etti; İran bu şartı giriş etmedi.

DİPLOMASİ SÜRERKEN ASKERİ YIĞINAK

Ocak ortasından itibaren ABD, Orta Doğu’ya içeriklı ordu sevkiyat yaptı. Uçak gemileri bölgeye gönderildi, savaşı uçakları ve havada müdafaa sistemleri başlıkşlandırıldı.

Şubat ortasına gelindiğinde ABD, haftalar sürebilecek tek operasyonu sürdürebilecek ordu kapasiteye ulaştı. Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran’la anlaşmanın güçleri olduğunu netler dile getirdi. Diplomatik temaslardan netice çıkmadı.

BEYAZ SARAY’DA STRATEJİ DEĞİŞİKLİĞİ

18 Şubat’ta Beyaz Saray’daki asayiş toplantısında ikisi tercih masaya yatırıldı: kısıtlı tek taarruz ya da İran yönetimini hedefleri saha içeriklı tek operasyon.

ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine, olası Amerikan er kayıpları ve mahalli istikrarsızlık riskine ilgi çekti.

Başkan Yardımcısı JD Vance ise karışma hükümı alınacaksa bunun genişliği çaplı ve çabuk olması lüzumtiğini savundu. Toplantı sonrası içeriklı ameliyat seçeneği yoğun bastı.

İSTİHBARAT ANALİZİ

ABD merkezli zeka şirketi Central Intelligence Agency, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in hedefleri alınması halinde ortaya çıkabilecek senaryolara ilişkin çözümleme hazırladı. Değerlendirmelerde daha zor tek liderin işleri başına gelmesi, dahili kargaşa çıkması ya da Devrim Muhafızları içindeki değişik tek kanadın kuvvet kazanması ihtimalleri mekan aldı.

SALDIRI EMRİNİ UÇAKTA VERDİ

İran tarafı ABD’ye 7 sayfalık tek öneriler sundu bununla birlikte uranyum zenginleştirmeyi tamamlanmış bırakmayı giriş etmedi. ABD’li ytesirliler anlaşmanın olası olmadığı sonucuna vardı.

Trump, gazetecilere yaptığı açıklamada müzakerelerden sevinçli olmadığını söyledi. Cuma günü Teksas’a giderken cumhurbaşkanlığı uçağında taarruz emrini verdi. Operasyon planı onaylandı.

CUMARTESİ SABAHI FÜZELER ATEŞLENDİ

ABD istihbaratı, İran’daki üstleri düzey medeni ve ordu isimlerin cumartesi sabahı Tahran’da benzer yerleşkede toplanacağını belirleme etti. Bilgi İsrail’le aktarıldı.

Cumartesi sabahı başlatılan saldırıda İran’ın dinî lideri öldürüldü. Askeri ve atomik tesisler hedefleri alındı. Operasyon sonrası bölgedeki çatışmalar yayıldı. ABD altı askerini kaybettiğini açıkladı. İran’da çeşitlilik sayıda medeni yaşamını yitirdi.

NE OLMUŞTU?

İsrail ve ABD, Tahran ile Washington yönetimleri arasında müzakereler sürerken 28 Şubat'taİran'a ordu taarruz başlattı.

İranda İsrail'in yanı dizi ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Bahreyn başta bulunmak üzere çok bölgeler devletlerinde belirlediği hedeflere saldırılarla karşılık verdi.

ABD-İsrail saldırılarında,İranlideri Ayetullah Ali Hamaney'in yanı dizi çeşitlilik sayıda üstleri düzey ytesirli öldü.

İranKızılayı, devletye yönelik bombardımanlarda 555 kişinin hayatını kaybettiğini duyurdu.