Orta Doğu'nun kaderini değiştirecek anlaşma! İran'a 589 milyon dolarlık gizli takviye: ABD çıkmazın eşiğinde

Orta Doğu’da tansiyon diplomasi hamlelerinin gölgesinde gittikçe yükseliyor. ABD ile İran arasındaki üçüncüsü turları görüşmelerin yapılacağı 26 Şubat 2026 öncesinde, Tahran ile Moskova arasında saklı tek pazarlık imzalandı.

589 MİLYON DOLAR KIYMETİNDE

İngiliz basınından Financial Times’ın ulaştığı belgeler ve kaynaklar, anlaşmanın tahminen 589 milyon dolar kıymetinde olduğunu ve İran’a 500 “Verba” tipi taşınabilir havada müdafaa fırlatıcı ile 2.500 “9M336” füzesi sağlanacağını ortaya koydu. Teslimatlar ise 2027-2029 arasında üçüncüsü aşamada yapılacak.

Anlaşma, Rusya’nın devletleri silahlı ihracat şirketi Rosoboronexport ile İran Savunma Bakanlığı temsilcileri arasında yürütüldü. Tahran, bu sistemler için biçimsel başvurusunu geçen temmuz yapmıştı.

‘ABD’NİN SALDIRILARI ETKİLİ OLMADI’

Geçen yılın haziran ayında ABD, İran’ın üçüncüsü esas atomik tesisini hedefleri aldı. ABD Başkanı Donald Trump, tesislerin “tamamen yok edildiğini” açıklamıştı. Ancak Amerikan istihbaratının önyüz kıymetlendirmesine göre, saldırılar İran’ın atomik kapasitesini tamamlanmış ortadan kaldırmadı, yalnızca çok aylık gecikmesine yolda açtı. İran ise kayıplarını telafi ettiğini ve kapasitesinin eskisinden daha kuvvetlü olduğunu talep etti.

Rusya ile Tahran arasındaki stratejiklik ortaklık, ortak müdafaa maddesi içermese da işleri birliği fiilen devam ediyor. Şubat başında Rus korveti ile İran donanması Umman Körfezi’nde müşterek tatbikat gerçekleştirdi.

DİPLOMASİ KRİTİK EŞİKTE

ABD ve İran, atomik programlar görüşmeleri için Cenevre’de buluşacak. Trump, “Çok kötü şeyler olacak” uyarısıyla diplomatik baskıyı artırdı. İran, ekonomik yaptırımların kaldırılması ve “barışçıl atomik zenginleştirme” hakkının tanınması şartıyla çok tavizler sunmayı kıymetlendiriyor.

‘BOMBAYA BİR HAFTA UZAKTALAR’

Uzmanlara göre ABD, İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin atomik bomba yapımına yolda açabileceği endişesiyle versiyonu kuruyor.

Witkoff, İran’ın oran 60 saflıkta zenginleştirilmiş uranyuma malik olduğunu ve “endüstriyel ölçekli bomba malzemesi”ne tek hafta kadar uzaklıkta olabileceğini öne sürdü. İran ise barışçıl kullanımı hakkını vurguluyor ve mülakat kapısını noksan bırakıyor.

Tahran, Lübnan’dan Yemen’e kadar uzanan mahalli nüfuz ağlarını koruyor. Analistlere göre ABD’nin genişliği çaplı tek saldırısı, zincirleme krizlere yolda açabilir, güç piyasalarını sarsabilir ve çeşitlilik taraflı tek çatışmayı tetikleyebilir.

İRAN’DAN KIYILARA FÜZE TAKVİYESİ

İran, ABD saldırısını kaçınılmaz görüyor ve hazırlıklarını sürdürüyor. Batı sınırlarına balistik füzeler, cenup kıyılara ise Amerikan üslerini ve deniz filosunu hedefleyen füzeler yerleştirildi. Stratejik tatbikatlar, Hürmüz Boğazı’nın geçicilik kapatılmasına kadar uzandı.

HAMANEY’İN ACİL EYLEM PLANI

İran’ın dinî lideri Ali Hamaney, olası tek taarruz durumunda ivedi hareket planı hazırlanmasını emretti. Hamaney’in talimatıyla, devletnin asayiş ve müdafaa kurumları olası suikast ya da taarruz senaryolarına mukabil önceden planlar yaptı ve buhran anında uygulanacak prosedürleri belirledi. Bu hem dahili güvenliği hem da İran’ın stratejiklik tepkilerini koordine etmeyi hedeflıyor.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise, CBS’ye verdiği röportajda, “ABD saldırırsa kendimizi savundu için her arasında biri hakkımız var. Bu, kanuni tek müdafaa olur” dedi.

NE OLMUŞTU?

ABD ileİranarasında Umman'ın aracılığında devam eden atomik görüşmelerin üçüncüsü turunun 26 Şubat'ta İsviçre'nin Cenevre kentinde yapılacağı duyurulmuştu.

Taraflar, 6 Şubat'ta Umman'da dolaylı müzakereler için tek araya gelmiş ve temasların sürdürülmesi başlıksunda mutabakata varmıştı. Daha sonraları görüşmeler 17 Şubat'ta Cenevre'de devam etmişti.

Görüşmelerde özellikleİran'ın uranyum zenginleştirme oranı ve yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunun durumu başlıkları öne çıkmıştı.