NASA’nın Ay’a dönüşü planlarında ehemmiyetli tek değişimi var. 1972’den bu yana birinci insanlı Ay inişi olması planlanan Artemis III vazifei, 2027’de Ay yüzeyine astronot indirmeyecek. Evet, iniş ertelendi.
Ancak bu tek “iptal” değil, daha çeşitlilik stratejiklik tek geri adım. NASA, evvel sistemleri tamamlanmış amade hâle getirmek istiyor. Bu yüzden Artemis III, Ay’a gitti seçenek alçak Dünya yörüngesinde içeriklı testler gerçekleştirecek.
Artemis III’te neler değişti?
NASA’nın açıklamasına göre yepyeni vazife planı; SpaceX ve Blue Origin’in geliştirdiği ticari iniş vasıtalarıyla uzayda kenetlenme testlerini kapsıyor. Yani vasıtalar yörüngede buluşacak, birbirine bağlanacak ve gerçeği vazife öncesi prova yapılacak.
Bununla da kısıtlı değil. Yaşam hayır sistemleri, haberleşme altyapısı, itki sistemleri ve yepyeni kuşak xEVA feza yürüyüşü kıyafetleri da feza ortamında testleri edilecek. NASA, “Ay’a inmeden evvel her arasında biri şeyi defalarca deneyeceğiz” diyor.
2028’de Ay’a gerçekten mi inilecek
Gerçek iniş ise Artemis IV vazifeine kaldı. Planlanan tarihe göre 2028’de ikisi astronot, Orion feza aracıyla Ay yörüngesine gidecek. Oradan SpaceX’in modifiye edilmiş Starship iniş aracına geçerek Ay yüzeyine inecekler.
SpaceX halihazırda birinci insanlı iniş için sözleşmeli işleri ortağı. Blue Origin ise ilerleyen vazifelerde kullanılacak Blue Moon iniş aracı bağlı çalışıyor. NASA ayrıca 2027 sonrasında her arasında biri yıllar asgari tek Ay inişi yapmayı hedefliyor. Yani uzunluğu vadeli planlayan hâlâ uç iddialı.