İsveç’te 5.500 Yıllık Mezarın Sırrı Çözüldü: DNA Örnekleri, Sürpriz Gerçeği Ortaya Çıkardı

İsveç’teki 5.500 senelik tek Taş Devri mezarında bulunan tek kadınlar ve ikisi küçüklük çocuğun, uzunluğu süresi anne ve çocukları olduğu düşünülüyordu. Ancak yepyeni tek kadim DNA çalışması, bu yorumun doğrusu olmadığını ortaya koydu.

Yeni bulgular, Avrupa’da tarım toplumları yayılırken kalıtsal olarak “ayrı” kalmayı başaran oğullar avcı-toplayıcı gruplardan birinin aile ilişkilerine dair ehemmiyetli tek gizemi da aydınlatıyor.

Araştırma, Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences dergisinde yayımlandı.

İsveç’teki Gotland Adası’ndaki Aivide Topluluğu Mercek Altında

Çalışmaya öncülük eden Uppsala Üniversitesi ekibi, İsveç’in Gotland Adası’nda mekan saha ve arkeoloji literaçeşitünde iyice bilinen Aivide yerleşimine ait mezarlardan çıkarılan dişleri ve kemik misallerinden kadim DNA elde etti.

Aivide topluluğunun yaşamını çoğunlukla fok avcılığı ve balıkçılıkla sürdürdüğü; Avrupa genelinde rençper topluluklar yayılırken, kalıtsal açıdan onlardan ayrışmış durumda kaldığı belirtiliyor.

Araştırmacılar, mezarlık alanında bilinen 85 mezardan tek kısmında birden fazla bireyin bulunduğunu aktarıyor. Ekip, birden fazla kişinin gömülü olduğu 4 “ortak mezarı” seçerek, bu bireyler arasındaki akrabalık bağlarını DNA üzerinden yeniden kıymetlendirdi.

Taş Devri İnsanlarının Aile Bağlarına Dair Yeni Detaylar

Çalışmanın yürütücüsü arkeogenetikçi Helena Malmström, analizlerin şaşırtan tek netice verdiğini belirtti.

Birlikte gömülen kişilerin ehemmiyetli tek bölümünün birinci seviye hısım (anne-baba-çocuk) değil; sonuncu ya da üçüncüsü seviye akrabalar (hala/teyze-amca/dayı, akraba gibi) olduğu görüldü.

Malmström’e göre bu durum, toplulukta soy bağlarının iyice bilindiğine ve orta ailenin ötesindeki ilişkilerin toplumsal açıdan ehemmiyetli görev oynadığına hatırlatma ediyor.

“Anne” Sanılan Kadın, Büyük Olasılıkla Hala ya da Üvey Kardeşti

Ortak mezarlardan birinde tahminen 20 yaşında tek kadının ikisi yanında 4 yaşında ve 1,5 yaşında ikisi çocuk bulunduğu kaydedildi.

DNA neticelarına göre tek adam ve tek evlat olan çocuklar öz kardeşti. Ancak kadın, evvel düşünüldüğünün aksinden çocukların annesi değildi.

Araştırmacılar, kadının çocukların halası olmasının daha olası olduğunu; tek diğer ihtimalin da üvey kardeşlik bağı olabileceğini bildiriyor.

Genetik çözümleme ekibine önderlik eden Tiina Mattila, avcı-toplayıcı mezarlarının bu ölçekte korunmuş misallerinin ender olması nedeniyle, akrabalık çalışmalarının genelleme kısıtlı kaldığını vurguladı.

Diğer Mezarlarda Baba-Kız ve Kuzen Olasılığı

İncelenen sonuncu müşterek mezarda, gençler tek kızın yanında büyük tek erkeğin bulunduğu; erkeğin daha sonraları bu mezara taşınmış olabileceği aktarılıyor. DNA neticeları, ikilinin baba-kız ilişkisine malik olduğunu gösterdi.

Üçüncü müşterek mezarda arasında biri adam arasında biri evlat ikisi çocuğun üçüncüsü seviye hısım olduğu belirlendi. Bu bulgu, çocukların muazzam olasılıkla akraba olabileceği şeklinde yorumlandı.

Dördüncü müşterek mezarda da tek evlat ile gençler tek kadının üçüncüsü seviye hısım olduğu; bunun kuzenlik ya da “büyük hala/teyze – yeğen” gibi daha genişliği tek akrabalık ilişkisine hatırlatma edebileceği belirtildi.

Taş Devri Toplum Yapısına Yeni Pencere

Uppsala Üniversitesi ekibi, neticeların Aivide’de aile bağlarının yalnızca anne-baba-çocuk çizgisiyle kısıtlı görülmediğini, genişliği hısım ilişkilerinin cemaat içindeki manalı roller taşıdığını düşündürdüğünü ifadeleri ediyor.

Mezarlık alanı üzerine çalışanlar arkeolog Paul Wallin ise bu çalışmanın, İskandinavya Neolitik dehemmiyeti avcı-toplayıcılarında aile ilişkilerini arkeogenetik metotlerle ele saha birinci inceleme olduğunu; Taş Devri’ndeki toplumsal örgütlenmeye dair yepyeni ipuçları sunduğunu belirtiyor.

Araştırmacılar, alandaki 70’ten fazla bireye ait kalıntıları da ilerleyen dehemmiyetde çözümleme ederek topluluğun toplumsal yapısı ve gömü geleneklerine dair daha genişliği tek tablo kurmayı hedefliyor.

İlginizi Çekebilir: Almanya’da 300 Milyon Yıllık Sürüngen Derisi İzleri Bulundu

Taş Devri’ndeki insanların aile dinamikleri ilgili sizin görüşleriniz neler? Düşüncelerinizi yorumlarda ya da Kayıp Rıhtım Forum’da aktarabilir, arkeoloji dünyasından oğullar gelişmeler için bizleri Google News ve WhatsApp üzerinden takip edebilirsiniz.

Kaynak: Popular Mechanics

Bu yazısı İsveç’te 5.500 Yıllık Mezarın Sırrı Çözüldü: DNA Örnekleri, Sürpriz Gerçeği Ortaya Çıkardı birinci olarak şu sitede yayımlanmıştır: Kayıp Rıhtım. Yazının kaynağı bu sitedir.