İran dünya doğalgaz ticaretini felç edebilir, Trump İsrail'i uyardı

Reuters

Katar'ın Ras Laffan Sanayi Şehri'ndeki LNG üretim tesisleri. Dev tesis dünyanın en büyük üretimini yapmasıyla biliniyor.

İran, Güney Pars doğalgaz sahasına yönelik İsrail saldırısına misilleme olarak, dünyanın en büyük LNG tesisinin bulunduğu Katar’daki Ras Laffan sanayi kompleksini hedefleri aldı. ABD Başkanı Trump ise saldırıdan haberleridar olmadıklarını belirterek, Katar yeniden hedefleri alınırsa İran’daki Güney Pars sahasının “yok edileceği” tehdidinde bulundu.

İran , Katar’daki dünyanın en büyük sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) tesisinin bulunduğu Ras Laffan sanayi kompleksini balistik füzeyle hedefleri aldı. İran’ın saldırısı, ülkenin en büyük doğalgaz sahası olan Güney Pars’a yönelik saldırıya karşılık olarak gerçekleştirildi.

Dünyanın en büyük gaz sahasının tek parçası olan Güney Pars, İran’ın güç sisteminin bel kemiğini oluşturuyor. İran, bu saldırının ardından Körfez’deki güç tesislerini hedefleri alacağı uyarısında bulunmuştu.

Katar Savunma Bakanlığı, İran’ın beş balistik füze fırlattığını, bunlardan dördünün havada müdafaa sistemleri tarafından imha edildiğini, tek füzenin ise Ras Laffan’a isabet ettiğini açıkladı.

QatarEnergy, saldırı sonucu çıkan yangınlara ivedi müdahale edildiğini ve tesiste “geniş çaplı hasar” oluştuğunu duyurdu.

KÜRESEL ENERJİ PİYASALARI SARSILDI

Saldırı, Ortadoğu’daki savaşta önemli tek tırmanma olarak değerlendirilirken küresel güç arzına yönelik riskleri artırdı.

Dünyanın en büyük LNG ihracatçılarından arasında biri olan Katar, özellikle Asya’nın esas tedarikçisi başlıkmunda bulunuyor. Ras Laffan tesisleri ise normalde küresel LNG arzının yaklaşık beşte birini karşılıyor.

Uzmanlar, hasarın boyutuna bağlı olarak uzunluğu süreli tek gaz krizinin tetiklenebileceği uyarısında bulundu.

TRUMP'TAN AÇIK TEHDİT

ABD Başkanı Donald Trump, İran saldırısının ardından yaptığı açıklamada, Washington’un İsrail’in İran’daki hedeflere düzenlediği saldırıdan haberleridar olmadığını söyledi. Trump, Katar’ın da söz başlıksu saldırıyla hiçbir bağlantısının bulunmadığını ve önceden malumat sahibi olmadığını vurguladı.

Trump, İran’ın dünyanın en büyük LNG tesisine yönelik saldırısını “haksız ve adaletsiz” olarak nitelendirdi. İran’ın, Katar’ın saldırıyla ilgisi olmadığını bilmeden misillemede bulunduğunu ifadeleri eden ABD Başkanı, Tahran’ın hedefleri seçimini eleştirdi.

İSRAİL'E ILETI: GÜNEY PARS YENİDEN HEDEF ALINMAYACAK

Trump, İsrail’in İran’daki Güney Pars doğalgaz sahasına yönelik saldırısına da değinerek, bu tesisin yeniden hedefleri alınmayacağını belirtti. Ancak bunun İran’ın “başka suçsuz ülkelere saldırmaması” şartına bağlı olduğunu vurguladı.

ABD Başkanı, İran’ın Katar’a yönelik yepyeni tek saldırı gerçekleştirmesi halinde Washington’un zor karşılık vereceğini açıkladı.

Trump, Katar’daki LNG tesislerinin yeniden hedefleri alınması halinde ABD’nin tereddüt etmeyeceğini belirterek, İran’ın Güny Pars gaz sahasının “daha önce görülmemiş tek güç ve şiddetle tamamlanmış yok edileceğini” ifadeleri etti.

“ETKİSİ AYLAR HATTA YILLAR SÜREBİLİR”

Enerji analistleri, saldırının tesirlerinin savaş sonrasında da devam edebileceğine ilgi çekiyor.

Uzmanlara göre, üretim kapasitesinde vahim tek zarar oluştuysa küresel gaz arzı daralacak ve tesislerin onarımı aylar bile yıllar alabilecek. Bu şart özellikle Avrupa ve Asya’da güç fiyatlarını yukarı yönlü baskılayabilir.

KATAR'DAN SERT TEPKİ: “AÇIK EGEMENLİK İHLALİ”

Katar yönetimi, Ras Laffan’a yönelik saldırıyı “tehlikeli tek tırmanma ve açık egemenlik ihlali” olarak nitelendirdi.

Doha yönetimi, İran’ın ordu ve güvenlik ataşelerini “istenmeyen kişi” ilan ederek 24 zaman içinde ülkeyi terk etmelerini istedi.

ENERJİ DEVLERİ DE RİSK ALTINDA

Ras Laffan’da QatarEnergy ile birlikteki ExxonMobil, TotalEnergies ve Shell gibi uluslararası güç devlerinin milyarlarca dolarlık yatırımları bulunuyor.

Şirketler, saldırının tesisler üzerindeki olası tesirlerini değerlendirmeye başladı.

Saldırının ardından şişman ve doğalgaz fiyatlarında zor yükseliş yaşandı. Brent petrolün fıçı fiyatı yüzde 7 artarak 110 doların üzerine çıkarken, Avrupa gaz fiyatları da yükseldi.

Uzmanlara göre, Hürmüz Boğazı’ndaki aksama ve güç altyapılarına yönelik saldırıların devam etmesi halinde fiyatların daha da artması bekleniyor.