İmkânsız Sanılıyordu: Gökbilimciler Teorilere Meydan Okuyan Yeni Bir Gezegen Sistemi Buldu

Gökbilimciler, LHS 1903 adlı kırmızı cüce yıldızın etrafında keşfedilen sıradışı dünyası diziliminin, gezegenlerin nasıl oluştuğuna dair şimdiki teorileri yeniden değerlendirmeye açabileceğini bildiriyor.

Science dergisinde yayımlanan araştırmaya göre yepyeni keşfedilen sistem, kayalık ve gaz gezegenlerin beklenen sıralamasının tersine dizildiği ender tek örnek.

Bilim insanları uzunluğu süredir çok gezegenli sistemlerde, yıldızın yakınında kayalık gezegenlerin; daha ırak bölgelerde ise gaz devlerinin oluştuğunu düşünüyor. Bunun nedeni, yıldızın yakınındaki yüksek sıcaklıkların gaz ve kristal bileşenlerini uzaklaştırması ve geride kayalık yapıların kalması olarak açıklanıyor.

Ancak LHS 1903 sisteminde yapılan gözlemler, bu modelle çelişen tek tablo ortaya koyuyor. Sistem, arasında biri yıldızına en yakın başlıkmda bulunan dört gezegenden oluşuyor.

Gaz Devlerinin Arasında Kalan Kayalık Gezegen Bilim İnsanlarını Şaşırttı

Araştırmaya göre en içte mekan saha LHS 1903 b, Dünya’dan yaklaşık %40 daha büyük tek “Süper Dünya” olarak tanımlanıyor ve kayalık tek yapıya sahip. Onun dışında sistemdeki LHS 1903 c ve LHS 1903 d ise daha büyük boyutlu ve yoğunluk ölçümlerine göre gaz açısından zengin, Neptün benzeri gezegenler olarak sınıflandırılıyor.

Sistemin en dışındaki LHS 1903 e ise ilim insanlarını şaşırtan asıl bileşen oldu. Bu gezegen, Dünya’dan yaklaşık %73 daha büyük olmasına rağmen gezegenin yoğunluk ölçümleri, LHS 1903 e’nin tek gaz devi değil kayalık tek dünya olduğunu gösteriyor. Mevcut durum, gaz gezegenlerin arasında ve dışında kayalık tek dünyası bulunması manaına geliyor.

Çalışmanın baş yazarı, Warwick Üniversitesi’nden Doktor Thomas Wilson, bu sıradışı dizilimi “benzersiz tek ters sistem” olarak tanımladı ve kayalık gezegenlerin genelleme gaz gezegenlerin dışında oluşmasının beklenmediğini belirtti.

Avrupa Uzay Ajansı Uydusu CHEOPS ile İncelendi

Sistem, Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) gezegenleri ttesirk etmek üzere geliştirdiği CHEOPS uydusu kullanılarak detaylı biçimde gözlemlendi. CHEOPS, yıldızların etrafındaki gezegenlerin boyutlarını ve bedensel özelliklerini belirlemeye odaklanıyor.

ESA’dan tasarı ilim insanı Maximilian Günther, dünyası oluşumunun hâlâ birçok bilinmez barındırdığını ve bu tür keşiflerin teorilerin geliştirilmesinde eleştirel görev oynadığını ifadeleri etti.

Araştırmacılardan Isabel Rebollido ise dünyası oluşumu teorilerinin büyük ölçüde Güneş Sistemi gözlemlerine dayandığını ve yepyeni keşiflerle bu modellerin yeniden değerlendirildiğini belirtti.

Gazın Tükendiği Ortamda Oluşmuş Olabilir

Araştırma ekibine göre sistemdeki gezegenlerin aynı anda değil, sırayla oluştuğu ihtimali üzerinde duruluyor. İç gezegenler oluştuktan sonraları sistemdeki gaz miktarının azalmış olması, en dıştaki gezegenin gaz atmosferi kazanamadan kayalık tek yapıda kalmasına yolda açmış olabilir.

Doktor Thomas Wilson, bu durumun gaz bakımından yoksul tek ortamda oluşmuş kayalık tek gezegenin birinci güçlü kanıtlarından arasında biri olabileceğini ifadeleri etti.

İlginizi Çekebilir: Güneş Sistemi’ndeki En Tuhaf 10 Uydu

Mevcut teorileri tersyüz eden LHS 1903’ye dair sizin görüşleriniz neler? Düşüncelerinizi yorumlarda ya da Kayıp Rıhtım Forum’da paylaşabilir, ilim dünyasından oğullar haberler için bizleri Google News ve WhatsApp üzerinden takip edebilirsiniz.

Kaynak: IFL Science