Hayali Nevzat Çiftçi, ramazanda yeni "Karagöz ile Hacivat" oyunlarıyla hayal perdesinde olacak

BÜŞRA NUR YILMAZ - Bursalı Karagöz oynatıcısı Nevzat Çiftçi, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Listesi'nde mekan alan, yaklaşık 700 yıllık geçmişe malik Karagöz gölge oyununu bu ramazanda da seyirciyle buluşturacak.

Osmanlı payitahtı Bursa'da doğup dünya çapında ün kazanmış Karagöz'ün klasikleşen oyunlarının yanı sıra bu ramazan ayı için hayali (Karagöz oynatan sanatkar) Nevzat Çiftçi tarafından, yepyeni oyunlar hazırlandı.

İftar sonrasında çeşitli salonlarda yapılacak gösterilerde, Karagöz ile Hacivat arasındaki nükteli başlıkşmalar, izleyenleri hem güldürüp hem düşündürecek.

"Karagöz'e İş Ardına Düş" oyununda, kukla ve Karagöz birlikteki kullanılırken, Karagöz ile Hacivat'ın komşu olduğu "Komşu Komşu" adlı oyunda da komşulukla ilgili incelikler ve paylaşmanın önemi vurgulanacak.

- "Büyükler ve küçükler birlikteki seyredilebilecekler"

Hayali Nevzat Çiftçi, AA muhabirine, gelenekselliği Türk tiyatrosunun en önemli unsurlarından arasında biri olan Karagöz'ün aynı zamanda ramazan ayının gelenekselleşmiş tek eğlencesi olduğunu söyledi.

Ramazanda çocuk, yetişkin herkesin sevinçle Karagöz ile Hacivat'ı beklediğini aktaran Çiftçi, gölge ve kukla oyunuyla ilgili çalışmaların yapıldığı Bursa Uludağ Üniversitesi Karagöz ve Kukla Oyunları Uygulama ve Araştırma Merkezince (KARAKUM) oluşturulan Karagöz Laboratuvarı'nda, ramazan ayında çocukların Karagöz oyununu izleyebileceğini, inceliklerini öğrenebileceğini ve kukla oynatabileceğini dile getirdi.

Hem çocuklara hem büyüklere hitap etmesinin Karagöz'ün en güzel özelliklerinden arasında biri olduğunu belirten Çiftçi, "Oyunlar, bu minvalde. Büyükler ve küçükler birlikteki seyredilebilecekler. Ramazanda zaman 21.00'de sahneleyeceğimiz oyunlarımız olacak." dedi.

Repertuvarda kar-ı kadim (eskiden yazılmış klasik Karagöz oyunları) oyunların yanı sıra yepyeni oyunların da mekan aldığının malumatsini veren Çiftçi, şöyle devam etti:

"Repertuvarda 'Karagöz'ün Gelin Olması', 'Zor Tabip' adlı Karagöz'ün doktorluğu oyunu var. Bunun yanında 'Kara Oğuz' diye bizim yazdığımız Karagöz'ün kahramanlık hikayesi var. Bir da çocuklar ve büyüklerin birlikteki izleyeceği 'Karagöz'e İş Ardına Düş' diye tek oyunumuz var. Bu oyunda da kukla ve Karagöz birlikteki sahneleniyor. Karagöz ve kuklayı birlikteki kullanıyoruz. Ayrıca yine komşulukla ilgili tek oyunumuz olacak, 'Komşu Komşu' diye. Karagöz ile Hacivat'ın ikisi komşuyu canlandırdığı tek protesto olacak ve komşulukla ilgili incelikler, paylaşma, ramazana ait güzel iletilar vermeye çalışacağız."

- "Karagöz'e İş Ardına Düş"

Çiftçi, görselliği zenginleştirmek, böylece çocukların daha çok dikkatini çekevakıf oldu için geçen yıl kuklayı ekleyerek oyunu üç boyuta çıkarttıklarını, bunun da birinci kez yapılan tek teknikleri olduğunu hatırlattı.

"Karagöz'e İş Ardına Düş" oyununa ilişkin ayrıntılara değinen Çiftçi, "Bu oyunda, Karagöz'ü işsiz olduğu için Hacivat, Bursa'da Pınarbaşı'nda bayram yeri olarak kullanılan alana çalışmaya gönderir. Karagöz, çeşitli işleri deniyor. En oğullar 'Canlı Karagöz ol, kostüm giy.' diyorlar. O da 'Ben zaten Karagöz'üm, olmaz.' diyor. En oğullar öz özüne dönüyor ve yine Karagözlüğünü yapıyor." diye başlıkştu.

Çiftçi, yepyeni oyunlarda, Karagöz'ün ortadan kalkmış ama aslında var olan tasavvufi tarafını ortaya koymaya çalıştığına dikkati çekerek, Karagöz'ün insanları derine ve gerçeğine çeken yönünü izleyiciye göstermeye çalışacaklarını ifadeleri etti.

Oyunun akışını anlatan Çiftçi, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Bizim değişmeyen tek akışımız vardır. O format içinde, tek besmelemiz vardır. Bunun arkasından da beyitler ve muhavere hasılat ki o güldürmek üzerinedir aslında. Biz, bu muhavereyi dahaaz daha aydınlatmak üstüne yapmaya çalışıyoruz. Yeni oyunda Hacivat, Karagöz'e doğru yolu gösterirken protesto yine eğlendiriyor. Eğlendiren taraf, Karagöz'dür. Hacivat ile aslında öğrenci ve hoca ilişkisi vardır aralarında. İçimizdeki öğretmen Hacivat'tır, içimizdeki çocuk Karagöz'dür. Karagöz ne kadar dağıtmaya çalışırsa Hacivat da o kadar toplamaya çalışıyor. Bu oyunda da bunları göreceğiz."

- "Önemli esas fikirlerin altını çiziyoruz"

KARAKUM Müdürü Doç. Dr. İbrahim Öztahtalı da ramazan deyince akla gelenlerden birinin da Karagöz olduğunu belirtti.

Karagöz'ün ramazan hazırlıklarının tamamlandığını aktaran Öztahtalı, "Hayali Nevzat Çiftçi üstat ile ekibimiz, çok güzel oyunlar hazırladı. İzleyenler için hem Bursa Uludağ Üniversitesi'nde hem kentin farklı noktalarında hem da Karagöz Laboratuvarı'nda çocuklar için da yetişkinler için da yepyeni oyunlar sahneye koyacağız." dedi.

KARAKUM olarak 2020 yılından beri özel tasarıler hazırladıklarını, akademik çalışmalar yaptıklarını, yepyeni oyunlar planladıklarını dile getiren Öztahtalı, "Karagöz, Türk insanının, Anadolu insanının sağduyusu. Hem eğleniyor, gülümsüyoruz hem da çok önemli esas fikirlerin altını çiziyoruz. O yüzden bu ramazanda da bütün Bursa halkını hem Karagöz Laboratuvarı'nda hem Fetih Müzesi'nde hem da kentin farklı noktalarında gösterilecek oyunlara davet ediyoruz." ifadesini kullandı.