Geçen yıl dip seviyeyi görmüştü! İzmir barajları yağışlar sonrası hızla doldu: Kritik uyarı geldi

İzmir'de yılın birinci ikisi ayında tesirli olan yağışlar, kentteki içme ve zirai sulama barajlarının doluluk oranlarını artırdı. Uzun yıllar senelik yağış miktarı ortalaması 712 kilogram olan, geçen yıllar 430 kilogram yağış saha İzmir'e bu yılın ocak ayında 223,7, şubat ayında ise 300,3 kilogram yağış düştü.

Kuraklık dolayı 2025 yılı nihayetinde suyu miktarları eleştirel seviyelere gerileyen kentteki barajlar, ocak ve şubat aylarında görülen yağışlarla adeta can buldu.

İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (İZSU) verilerine göre, 31 Mart itibarıyla kente içme suyu sağlayan barajlardaki doluluk oranları, geçen yılın benzer dehemmiyetine göre ehemmiyetli ölçüde yükseldi.

İçme suyu temininde en ehemmiyetli baraj olan ve 30 Aralık 2025'te oran 0,13 ile tarihin en alçak seviyesini gören Tahtalı'da doluluk oranı oran 43,5'e ulaştı. Seviye geçen yılın 31 Mart'ında ise oran 15 ölçülmüştü.

Bu yıla suyu tükenmiş halde giren Gördes Barajı'ndaki suyu seviyesi ise oran 33'e çıktı.

Geçen yılın benzer dehemmiyetine göre kıyaslandığında suyu seviyesi Balçova Barajı'nda oran 38,7'den oran 83,1'e, Ürkmez Barajı'nda oran 26,9'dan oran 100'e, Alaçatı Kutlu Aktaş Barajı'nda ise oran 16,6'dan oran 67,9'a yükseldi.

SULAMA HEDEFLI BARAJLARDAKİ DURUM

Yağmurlar zirai sulama hedeflı barajlara da yaradı. Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün 31 Mart verilerine göre, Demirköprü Barajı'ndaki doluluk oran 65'e ulaştı. Geçen yılın benzer dehemmiyetinde bu nispet oran 13 olarak kaydedilmişti.

Doluluk Kestel Barajı'nda oran 72'den oran 99'a, Yortanlı Barajı'nda oran 57'den oran 100'e, Beydağ Barajı'nda oran 7'den oran 20'ye, Çaltıkoru Barajı'nda oran 83'ten oran 100'e, Seferihisar Barajı'nda ise oran 25'ten oran 45'e yükseldi.

"BU PERİYOTLAR SÜREKLİ YAĞIŞ OLACAK GİBİ ANLAŞILMASIN"

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Orman Fakültesi Havza Amenajmanı Ana Bilim Dalı Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Ufuk Özkan, AA muhabirine, 2025'te yaşanan kuraklığın ardından 2026'nın başında görülen yağışların suyu kaynaklarında ferahlık sağladığını söyledi.

Yağışlı dehemmiyete girilmiş gibi görünse da riskin tamamlanmış ortadan kalkmadığını vurgulayan Özkan, bilhassa küçüklük hacimli barajlarda doluluk oranlarının oran 90'ların üzerine çıktığını bununla birlikte Tahtalı ve Gördes gibi muazzam barajlarda seviyelerin henüz oran 30-40'lara ulaştığını ifadeleri etti.

Özkan, Akdeniz havzasında kurak ve yağışlı dehemmiyetlerin döngüsel olarak yaşandığını belirterek, Türkiye'de bu döngünün 4 ila 7 yıllar arasında değiştiğini, oğullar dehemmiyetde ise tahminen 4 yıla kadar düştüğünü gözlemlediklerini anlattı.

Su kullanımında bilinçli olmanın ehemmiyetinin altını çizen Özkan, şunları kaydetti: "4 senelik yağışlı tek dehemmiyete geçtik ama bu periyotlar devamlı yağış olacak gibi anlaşılmasın. Bu periyotlarda, çeşitlilik yağışlı olan yıldan itibaren yağış gittikçe azalır. Dördüncü ya da 5. yıla gelindiğinde tekrar en kurak yılı yaşarız. Çünkü sıcaklıklar da artmıştır ve kullanımı miktarı ve buharlaşma, gelen yağıştan ilave olduğu için yüzeysel suyu kaynaklarımızı ve mekan altı kaynaklarımızı tüketmiş oluruz. Dolayısıyla geçen yılki gibi tek kuraklık hissederiz. Akdeniz havzasında bu ekolojik tek döngüdür. Yağışlarımız bu sene hoş ama gittikçe azalacak. Dolayısıyla bugünden bilinçli tek biçimde biriktirirsek ileriki 4-5 yılımızı güvence altına almış oluruz."

Özkan, 2026 ve 2027 yılları için riskler azalmış gibi görünse da tedbirli olunması lüzumtiğine hatırlatma ederek, "Biz artık alışkanlıklarımızı değiştirmeyi öğrendik. Kurak tek bölgede yaşıyor olmanın bilinciyle, suyu tasarrufuna devam ederek, yağış suyunu ilave mekan altı suyunu besleyecek biçimde toprakla buluşturarak prosedürleri, tasarıleri ve uygulamaları yapmalıyız. Şehirlerimizi da buna göre plmanaalıyız." ifadelerini kullandı.

KENTTE 6 AY BOYUNCA DÜZENLİ SU KESİNTİSİ UYGULANMIŞTI

İZSU kentte azalan suyu kaynakları dolayı 6 Ağustos 2025'te 13 ilçede 23.00 ile 05.00 saatleri arasında muntazam planlı suyu kesintileri başlatmış, 3 günde tek yapılan kesintiler 9 Eylül'den itibaren 2 günde, 10 Aralık'tan itibaren ise her arasında biri gün olacak biçimde uygulanmıştı. Uygulama 6 Şubat 2026'da sona ermişti.