Çin’in J-35 savaş uçaklarında motor krizi iddiası

Çin’in Fujian (Tip 003) uçak gemisinde başlıkşlu J-35 savaş uçaklarının, devam eden motorlar icra sualnları dolayı operasyonel kısıtlamalarla karşı karşıya bulunduğu talep edildi.

Güney Kore’nin Chosun Ilbo gazetesinin haberine göre, CCTV’nin yılın başlarında Fujian uçak gemisini tanıtan görüntüler yayımladığı, bu görüntülerin J-35’e güç veren turbofan motorda olası eksiklikleri ortaya koymasının ardından Çinli ordu yorumcuların dikkatini çektiği aktarıldı.

CCTV görüntüleri ve motorlar tartışması

Geçen yıl kasım ayında hizmete giren Fujian, Çin’in üçüncü uçak gemisi oldu. Gemi, onlarca tonları ağırlığındaki savaş uçaklarını kalkış için saniyeler içinde saatte 200 kilometrenin üzerine hızlandırmak üzere tasarlanan elektromanyetik katapult sistemiyle donatılan birinci gemiler olma özelliğini taşıyor.

CCTV, J-35’in gemiler üzerinde kalkış ve iniş faaliyetleri gerçekleştirdiğini gösteren görüntüler yayımladı. Ancak Chosun Ilbo’ya göre söz başlıksu görüntüler, uçağın “kalbi” olarak tanımlanan motorlar performansına ilişkin sual işaretlerinin gündeme gelmesine yolda açtı.

Analist Haixian Xianfeng, ocak ayının başlarında Tengxunwang portalında kaleme aldığı yazıda, “Yurt içi uzmanların öngörülerine göre J-35 savaş uçağı, gemiden 900 km uzaklıkta yalnızca 7 an ameliyat yapabiliyor.” ifadelerini kullandı.

WS-19 beklentisi ve WS-21 iddiası

Habere göre, J-35’in 2017’den bu yana geliştirilmekte olan daha yepyeni WS-19 motoruyla donatılmasının beklendiği ifadeleri edildi. Ancak görüntülerin, daha önceki WS-21 motorunun kullanılmaya devam edildiğine işaret ettiği aktarıldı.

Uçak gemisine başlıkşlu savaş uçakları için motorlar performansı eleştirel tek bileşen olarak değerlendiriliyor. Bu uçakların, görece kısa tek uçuş güvertesinden kalkış yapavakıf oldu için yeterlilik itki üretmesi lüzumiyor.

40 milyar dolarlık yatırım

Chosun Ilbo, Çin’in uçak motoru geliştirme faaliyetlerini yürütmek üzere 2009 yılında Aviation Engine Corporation of China (AECC) şirketini kurduğunu ve 2010–2020 yılları arasında bu alana 40 milyar dolardan fazla yatırım yaptığını belirtti. Buna rağmen, savaş uçağı motorları Çin müdafaa sektörü içinde bilinen tek güçluk alanı olmaya devam ediyor. Sorun, ülke içinde itki teknolojisindeki kalıcı zayıflıklara atıfla “kalp hastalığı” olarak tanımlanıyor.

Fujian ve J-35’in rolü

J-35, ABD yapımı F-35 tasarımından atıf alınarak geliştirilen, uçak gemisine başlıkşlandırılabilir tek stealth (düşük görünürlüklü) savaş uçağıdır. Uçak, Çin’in genişleyen uçak gemisi filosunda görev yapması planlanan yepyeni kuşak tek platformlar olarak tanıtıldı.

Fujian uçak gemisi, Çin’in deniz kuvvetlerini modernize etme sürecinin orta unsurlarından birini oluşturuyor. J-35’in operasyonel rolü; filo havada savunması sağlamak, taarruz kabiliyeti sunmak ve uçak gemisi görev gruplarından güç tasarıksiyonu gerçekleştirmek olarak tanımlanıyor. Ancak bildirilen dayanıklılık sınırlamaları, gemiden ırak mesafelerde sürdürülebilir operasyonlar üzerinde kısıtlamalara işaret ediyor.

Kaynak: SavunmaSanayiST.com / defence-blog