ABD’nin JASSM-ER Stoklarında İran Krizi: Kritik Seviyenin Altında

ABD’nin İran’a yönelik sürdürdüğü genişliği çaplı havada harekatı, yalnızca mahalli değil dünyası ordu dengeyi da tesirleyecek ölçekte tek mühimmat tüketimine yolda açıyor. Özellikle alçak görünürlük (stealth) kabiliyetine malik uzunluğu menzilli seyir füzeleri operasyonun esas omurgasını oluştururken, Washington’un eleştirel mühimmat stoklarını çabuk erittiği görülüyor.

ABD’nin en eleştirel uzunluğu menzilli mühimmatlarından arasında biri olan AGM-158 JASSM-ER Havadan Atılan Seyir Füzesi, İran’a yönelik havada harekatlarında şiddetli biçimde kullanılıyor. Bloomberg’e göre; savaşı öncesinde tahminen 2.300 adet olan envanterin muazzam kısmı operasyonlara tahsis edilirken, geriye dünyası genelinde kullanılabilir yalnızca tahminen 425 adet roket kaldığı belirtiliyor.

Kaynaklara göre, Mart ayı nihayetinde Pasifik bölgesindeki stoklarda mekan saha JASSM-ER stoklarının da Orta Doğu’ya sevk edilmesi hükümı alındı. Bu içerikda füzelerin tek kısmı İngiltere’de bulunan ve ABD tarafından etkin kullanılan RAF Fairford başta bulunmak üzere ileri başlıkşlu üs bölgelerine sevk ediliyor. Bu durum, ABD’nin yalnızca Orta Doğu değil; diğer ameliyat sahalarındaki caydırıcılık kapasitesini da riske attığını gösteriyor.

🚨 ABD’nin mühimmat stokları alarm veriyor!

▪️ABD’nin İran’a yönelik havada harekatlarında çeşitlilik şiddetli kullandığı AGM-158 JASSM-ER Seyir Füzesi’nin stokları, eleştirel seviyeye geriledi. Savaş öncesi tahminen 2.300 adet olan envanterden yalnızca 425 adet füzenin dünyası kullanımı için… pic.twitter.com/KJ4yn01GRp

— SavunmaSanayiST.com (@SavunmaSanayiST) April 6, 2026

İlk 4 Haftada 1.000’den Fazla Atış

Savaşın birinci 4 haftasında 1.000 adetten fazla JASSM-ER kullanıldığı ifadeleri ediliyor. Bu sayı, ABD’nin modern havada harekatlarında uzunluğu menzilli duyarlı vuruşlar konseptine ne denli bağlı hale geldiğini ortaya koyuyor.

Daha kısa menzilli AGM-158 JASSM ile birlikteki kıymetlendirildiğinde, ABD stoklarının tahminen üçte ikisinin İran harekatına tahsis edildiği belirtiliyor.

ABD yaygınlaşan mühimmat krizi yaşıyor

Yabancı kaynaklara göre, ABD’nin İran’a yönelik harekatında yaşanan mühimmat tüketiminin yalnızca JASSM-ER ile kısıtlı olmadığını, aksinden çeşitlilik sayıda eleştirel silahlı sisteminde eşleri zamanlı tek erime yaşandığını ortaya koyuyor.

Savaşın birinci 16 gününde 11 binden fazla mühimmatın kullanıldığı kıymetlendirilirken, bilhassa balistik füzelere mukabil kullanılan tek roket müdafaa sistemi olan THAAD ile kara başlıkşlu uzunluğu menzilli taktikleri roket sistemi PrSM stoklarının da çabuk azaldığı belirtiliyor.

Bu şiddetli tüketimin yalnızca operasyonel sürdürülebilirliği değil, benzer zamanda ABD’nin dünyası ölçekteki caydırıcılık kapasitesini da direkt tesirleyebileceği kıymetlendiriliyor. Mevcut imalat hızları dikkate alındığında, harcanan mühimmatın seçenek başlıklmasının uç maliyetli ve zamanlar müşteri olacağı, toplamı yeniden imalat maliyetinin ise 50 milyar dolar seviyesine ulaşabileceği kıymetlendiriliyor.

Ayrıca operasyonun birinci 4 haftasında yalnızca AGM-158 JASSM-ER değil, deniz platformlarından atılan uzunluğu menzilli Tomahawk seyir füzelerinin da şiddetli biçimde kullanıldığı; bu aşamate, 1.000 adet JASSM-ER Füzesi’ne ilaveten 850’den fazla Tomahawk seyir füzesinin atıldığı kıymetlendiriliyor.

Üretim Kapasitesi Yetersiz

JASSM üretimi geçmişte yavaşlatılmış, bile ilköğretim versiyonun üretimi tahminen 10 yıllar evvel sona ermişti. Mevcut imalatçı Lockheed Martin, 2026 yılı için tahminen 396 adet JASSM-ER imalat planlarken, kapasitenin azami 860 adet/yıl seviyesine çıkarılabileceği kıymetlendiriliyor.

Ancak şimdiki harcama hızında, kullanılan mühimmatın seçenek başlıklması yıllar alabilir. Bu durum, bilhassa  Güney Çin Denizi gibi gizilgüç yüksek yoğunluklu anlaşmazlık senaryoları için ABD’nin hazırlanma seviyesini tartışmalı hale getiriyor.

AGM-158 JASSM-ER Seyir Füzesi

AGM-158 JASSM-ER, tahminen 900 ila 1.000 kilometreyi aşan menzili sayesinde hedefleri sağlam mesafelerden vurabilen, alçak radar görünürlüğüne malik tek seyir füzesidir. Yaklaşık 450 kilogram ağırlığında sığınak delici harp başlığı taşıyan sistem, GPS ve ataletsel navigasyon (INS) ile hedefe yönelirken terminal safhada görüntüleyici kızılötesi arayıcı (IIR) başlığı ile yüksek hassasiyetli vuruşlar kabiliyeti sunmaktadır.

Subsonik hızlarda seyreden füze, alçak irtifada araziyi takip ederek uçuş gerçekleştirmekte ve bu sayede hasım havada müdafaa sistemlerinden kaçınma kabiliyeti kazanmaktadır. Bu özellikleriyle JASSM-ER, şiddetli havada müdafaa şemsiyesi altındaki stratejiklik hedeflere mukabil “stand-off” diğer sağlam mesafeden taarruz konseptinin en eleştirel unsurlarından arasında biri olarak öne çıkmaktadır.

Kaynak: SavunmaSanayiST.com

The gönderiler ABD’nin JASSM-ER Stoklarında İran Krizi: Kritik Seviyenin Altında ilkler appeared bağlı SavunmaSanayiST.